Na osnovu člana 75b. stav 5. i člana 176. stav 4. Zakona o platnim uslugama („Službeni glasnik RS”, br. 139/14, 44/18 i 64/24) i člana 18. stav 1. tačka 3) i člana 68. stav 2. Zakona o Narodnoj banci Srbije („Službeni glasnik RS”, br. 72/03, 55/04, 85/05 – dr. zakon, 44/10, 76/12, 106/12, 14/15, 40/15 ‒ odluka US, 44/18 i 19/25),

Guverner Narodne banke Srbije donosi

1. Ovom odlukom utvrđuju se sadržina, rokovi i način dostavljanja podataka u vezi s pružanjem platnih usluga i izdavanjem elektronskog novca koje su pružaoci tih usluga dužni da dostavljaju Narodnoj banci Srbije.

2. Podatke iz tačke 1. ove odluke Narodna banka Srbije prikuplja i obrađuje u statističke svrhe, radi praćenja razvoja platnog prometa i korišćenja platnih instrumenata u zemlji, kao i radi vršenja nadzora.

3. Pojedini pojmovi, u smislu ove odluke, imaju sledeća značenja:

1) pružalac platnih usluga je subjekt iz člana 10. stav 1. tač. 1), 2), 3), 5) i 6) Zakona o platnim uslugama (u daljem tekstu: Zakon);

2) izdavalac elektronskog novca je subjekt iz člana 106. stav 1. tač. 1), 2), 3) i 5) Zakona;

3) platna usluga ima značenje platne usluge iz člana 4. Zakona;

4) elektronski novac ima značenje elektronskog novca iz člana 2. stav 1. tačka 13) Zakona;

5) platna transakcija ima značenje platne transakcije iz člana 2. stav 1. tačka 1) Zakona;

6) platni nalog ima značenje platnog naloga iz člana 2. stav 1. tačka 2) Zakona;

7) korisnik platnih usluga ima značenje korisnika platnih usluga iz člana 2. stav 1. tačka 6) Zakona;

8) platilac ima značenje platioca iz člana 2. stav 1. tačka 7) Zakona;

9) primalac plaćanja ima značenje primaoca plaćanja iz člana 2. stav 1. tačka 8) Zakona;

10) potrošač ima značenje lica iz člana 2. stav 1. tačka 9) Zakona;

11) preduzetnik ima značenje lica iz člana 2. stav 1. tačka 10) Zakona;

12) tekući račun ima značenje računa iz člana 70. Zakona;

13) platni račun sa osnovnim uslugama ima značenje računa iz člana 73n Zakona;

14) promena platnog računa ima značenje usluge iz člana 73i Zakona;

15) drugi platni račun označava a) platni račun koji nije tekući račun a vodi ga banka za jednog ili više korisnika platnih usluga i koristi se za izvršavanje platnih transakcija na osnovu okvirnog ugovora, bez posebnih ograničenja, kao i b) platni račun u smislu člana 2. stav 1. tačka 3) Zakona koji se vodi kod javnog poštanskog operatora, institucije elektronskog novca ili platne institucije;

16) platna kartica označava platni instrument u fizičkom i/ili elektronskom obliku zasnovan na jedinstvenom broju pohranjenom na nosaču podataka (ili mediju) u fizičkom obliku, na drugom uređaju ili u elektronskom obliku bez tog nosača koji imaocu te kartice omogućava izvršenje platnih transakcija (uplatu, isplatu i prenos), pri čemu platna kartica, u skladu sa ugovorom o izdavanju, može imati jednu ili više funkcija;

17) platni instrument zasnovan na platnoj kartici ima značenje iz člana 2. tačka 15) Zakona o međubankarskim naknadama i posebnim pravilima poslovanja kod platnih transakcija na osnovu platnih kartica („Službeni glasnik RS“, br. 44/2018), pri čemu se, isključivo za potrebe prikupljanja, obrade i iskazivanja podataka u skladu sa ovom odlukom, platne kartice u fizičkom ili elektronskom obliku razmatraju odvojeno u odnosu na druga tehnička sredstva koja predstavljaju platni instrument zasnovan na platnoj kartici u smislu tog zakona;

18) kartica s funkcijom uplate/isplate gotovog novca (cash card) označava platnu karticu koja njenom korisniku omogućava samo uplatu i/ili isplatu gotovog novca na bankomatima;

19) kartica s funkcijom plaćanja označava platnu karticu, osim kartice s funkcijom elektronskog novca, koja ima najmanje jednu od sledećih funkcija: funkciju debitne kartice, funkciju kartice sa odloženom naplatom ili funkciju kreditne kartice;

20) debitna kartica označava platnu karticu koja njenom korisniku omogućava plaćanje robe i usluga i isplatu gotovog novca do visine pokrića na njegovom računu, koje uključuje i dozvoljeno prekoračenje po računu;

21) kartica sa odloženom naplatom (eng. delayed debit) označava platnu karticu koja njenom korisniku omogućava plaćanje robe i usluga i isplatu gotovog novca do iznosa određenog (ugovorenog) limita, a ukupno zaduženje nastalo upotrebom ove platne kartice tokom određenog perioda izmiruje se u celosti naknadno, na kraju određenog perioda, odnosno na ugovoreni datum zaduženja;

22) kreditna kartica označava platnu karticu koja njenom korisniku omogućava kupovinu robe i usluga i isplatu gotovine do visine prethodno odobrenog kredita (limita), a zaduženje nastalo upotrebom ove platne kartice tokom određenog perioda može biti izmireno u celosti na kraju određenog perioda ili se automatski deli na ugovoreni broj rata prema unapred ugovorenom modelu;

23) kartica s funkcijom elektronskog novca označava platnu karticu koja njenom imaocu omogućava izvršenje platne transakcije sa elektronskim novcem;

24) kartica na koju se direktno pohranjuje elektronski novac označava platnu karticu s funkcijom elektronskog novca koja omogućava prenos elektronskog novca s kartice na primaoca elektronskog novca;

25) kartica koja daje pristup elektronskom novcu pohranjenom na računu elektronskog novca označava platnu karticu s funkcijom elektronskog novca koja daje pristup elektronskom novcu baziranom na serveru;

26) kartica s povezanim funkcijama uplate/isplate gotovog novca, debitne kartice i elektronskog novca označava platnu karticu koja ima sve tri navedene funkcije;

27) bankomat (ATM) označava elektromehanički uređaj koji korisnicima omogućava uplatu i/ili isplatu gotovog novca i/ili korišćenje drugix usluga (npr. transfer novčanih sredstava, uvid u stanje i dr.) upotrebom platne kartice ili na drugi dostupan način;

28) POS terminal označava uređaj instaliran na prodajnom mestu ili šalteru pružaoca platnih usluga koji omogućava korišćenje platnih kartica, pri čemu se informacije o platnim transakcijama beleže elektronski (EFTPOS);

29) terminal za elektronski novac označava uređaj instaliran na prodajnom mestu ili šalteru pružaoca platnih usluga koji, pored funkcije EFTPOS terminala, omogućava i prenos elektronskog novca na karticu s funkcijom elektronskog novca i obrnuto ili koji imaocu elektronskog novca na kartici s funkcijom elektronskog novca omogućava izvršenje plaćanja primaocu plaćanja;

30) terminal za izdavanje/otkup elektronskog novca označava uređaj koji omogućava prenos elektronskog novca na karticu s funkcijom elektronskog novca i obrnuto;

31) terminal za prihvatanje elektronskog novca označava uređaj koji imaocu elektronskog novca na kartici s funkcijom elektronskog novca omogućava da izvrši prenos elektronskog novca primaocu plaćanja;

32) tehničko-tehnološko rešenje za prihvatanje platnog instrumenta za instant transfer odobrenja na fizičkom prodajnom mestu označava uređaje i tehnička sredstva, uključujući mobilne uređaje s mobilnom aplikacijom za trgovca, nezavisno samostalno tehničko rešenje trgovca, samouslužne uređaje i POS terminale koji omogućavaju prihvatanje platnih transakcija instant transferom odobrenja na prodajnom mestu;

33) platna transakcija obavljena elektronskim novcem označava prenos elektronskog novca od imaoca elektronskog novca ka primaocu tog novca, bilo da je takva transakcija obavljena karticom s funkcijom elektronskog novca ili s računa elektronskog novca;

34) platna transakcija obavljena karticom na kojoj je direktno pohranjen elektronski novac označava prenos elektronskog novca primaocu plaćanja izvršen ovom karticom preko terminala za prihvatanje elektronskog novca;

35) platna transakcija obavljena s računa elektronskog novca označava platnu transakciju kod koje se elektronski novac prenosi s računa elektronskog novca platioca na račun primaoca plaćanja, bez obzira na to da li se koristi kartica koja daje pristup elektronskom novcu pohranjenom na računu elektronskog novca;

36) platna transakcija izdavanja/otkupa elektronskog novca označava transakciju prenosa elektronskog novca od izdavaoca elektronskog novca na karticu na kojoj se direktno pohranjuje elektronski novac i obrnuto, izvršenu preko terminala za izdavanje/otkup elektronskog novca;

37) neodobrena platna transakcija označava platnu transakciju za čije izvršenje korisnik platnih usluga nije dao saglasnost u skladu s članom 33. Zakona;

38) prevarna platna transakcija označava platnu transakciju koja je izvršena kao posledica prevare ili zloupotrebe, uključujući izdavanje platnog naloga koje vrši lice koje postupa s namerom prevare, izmenu platnog naloga koju vrši lice koje postupa s namerom prevare, kao i manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju vrši lice koje postupa s namerom prevare;

39) platni nalog koji je izdalo lice koje postupa s namerom prevare označava vrstu neodobrene platne transakcije, nastalu usled neovlašćenog izdavanja platnog naloga nakon što su na prevarni način pribavljeni osetljivi podaci o plaćanju ili platnom instrumentu, uključujući slučajeve koji su posledica gubitka, krađe ili zloupotrebe tih podataka, bez obzira na mogućnost njihovog otkrivanja pre izvršenja transakcije;

40) izmena platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare označava vrstu neodobrene platne transakcije u kojoj se autentičan platni nalog koji je izdalo ovlašćeno lice neovlašćeno menja tokom elektronske komunikacije između platioca i pružaoca platnih usluga, ili u sistemu pružaoca platnih usluga pre nego što se izvrše kliring i poravnanje naloga za plaćanje;

41) manipulacija platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare označava vrstu prevarne platne transakcije izvršene na osnovu platnog naloga ili instrukcije za plaćanje koje je platilac – usled manipulacije lica koje postupa s namerom prevare – u dobroj veri izdao u korist računa za koji veruje da pripada legitimnom primaocu plaćanja;

42) transfer odobrenja označava platnu uslugu iz člana 4. stav 2. Zakona;

43) rešenje za mobilno plaćanje označava tehničko-tehnološko rešenje koje se koristi za iniciranje i/ili potvrđivanje plaćanja putem mobilne komunikacije i tehnologije prenosa podataka korišćenjem mobilnog uređaja, a koje se odnosi na plaćanja izvršena transferom odobrenja i elektronskim novcem;

44) direktno zaduženje označava platnu uslugu iz člana 4. stav 3. Zakona, uključujući i fakture – specifikacije naloga koje poverilac dostavlja platiočevom pružaocu platnih usluga (najčešće nije reč o fiksnom iznosu);

45) trajni nalog označava instrukciju koju platilac daje svom pružaocu platnih usluga za periodično izvršavanje jedne ili više platnih transakcija (najčešće u fiksnom iznosu), pri čemu trajni nalog nije instrukcija koju daje primalac plaćanja;

46) izvršavanje novčane doznake označava platnu uslugu iz člana 4. stav 4. Zakona;

47) platna transakcija na osnovu menice označava platnu transakciju iz člana 66. stav 1. Zakona;

48) ugovor na daljinu ima značenje iz člana 2. tačka 1) Zakona o zaštiti korisnika finansijskih usluga kod ugovaranja na daljinu („Službeni glasnik RS“, br. 44/2018);

49) pouzdana autentifikacija korisnika ima značenje iz člana 2. stav 1. tačka 47) Zakona;

50) usluga pružanja informacija o računu ima značenje iz člana 4. stav 8. Zakona;

51) pružalac usluge pružanja informacija o računu označava pružaoca platnih usluga iz člana 2. stav 1. tačka 45) Zakona;

52) usluga iniciranja plaćanja ima značenje iz člana 4. stav 7. Zakona;

53) pružalac usluge iniciranja plaćanja označava pružaoca platnih usluga iz člana 2. stav 1. tačka 44) Zakona;

54) gubitak po osnovu prevarnih radnji označava realizovan iznos gubitaka u izveštajnom periodu koji snose nosioci odgovornosti (pružalac platne usluge, korisnik platne usluge – platilac i druga lica učesnici u izvršavanju platne transakcije) u vezi s neodobrenim korišćenjem platnih instrumenata;

55) SEPA pravila za izvršavanje platnih transakcija i SEPA područje imaju značenje utvrđeno Odlukom o posebnim pravilima za izvršavanje transfera odobrenja i direktnih zaduženja u evrima („Službeni glasnik RS“, br. 68/2024 i 102/2024).

4. Pružaoci platnih usluga dužni su da Narodnoj banci Srbije tačno i potpuno dostavljaju sledeće podatke:

1) podatke o broju korisnika po vrstama platnih usluga – na obrascu Platne usluge (Prilog 1);

2) podatke o broju izdatih platnih kartica i platnih instrumenata zasnovanih na platnoj kartici – na obrascu Platne kartice i platni instrumenti zasnovani na platnoj kartici (Prilog 2);

3) podatke o broju uređaja, odnosno tehničko-tehnoloških rešenja i virtuelnih, odnosno internet prodajnih mesta na kojima se prihvataju platni instrumenti – na obrascu Prihvatna mreža (Prilog 3);

4) podatke o platnim transakcijama obavljenim platnim karticama i platnim instrumentima zasnovanim na platnoj kartici – na obrascu Transakcije platnim karticama (Prilog 4);

5) podatke o platnim transakcijama obavljenim platnim karticama i elektronskim novcem na prihvatnoj mreži po vrsti uređaja koji prihvataju platne kartice i elektronski novac – na obrascu Platne transakcije obavljene platnim karticama i elektronskim novcem na prihvatnoj mreži (Prilog 5);

6) podatke o platnim transakcijama obavljenim platnim nalozima uz primenu ili bez primene pouzdane autentifikacije korisnika – na obrascu Platne transakcije platnim nalozima – PAK (Prilog 6);

7) podatke o platnim transakcijama obavljenim bez platnog naloga – na obrascu Platne transakcije bez platnog naloga (Prilog 7);

8) podatke o platnim transakcijama uplate i isplate gotovog novca – na obrascu Uplata i isplata (Prilog 8);

9) podatke o platnim transakcijama obavljenim čekom – na obrascu Ček (Prilog 9);

10) podatke o platnim transakcijama kupovine robe i usluga preko interneta – na obrascu Internet kupovina (Prilog 10);

11) podatke o vrednosti elektronskog novca ‒ na obrascu Elektronski novac (Prilog 11);

12) podatke o platnim transakcijama obavljenim instant transferom odobrenja na prodajnom mestu iz ugla izdavaoca – na obrascu Instant transfer odobrenja na prodajnom mestu – izdavaoci (Prilog 12);

13) podatke o platnim transakcijama obavljenim instant transferom odobrenja na prodajnom mestu iz ugla prihvatioca – na obrascu Instant transfer odobrenja na prodajnom mestu – prihvatioci (Prilog 13);

14) podatke o platnim transakcijama obavljenim korišćenjem usluge izvršavanja novčane doznake – na obrascu Novčane doznake (Prilog 14);

15) podatke o broju korisnika platnog računa, otvorenih i ugašenih platnih računa i izvršenih promena platnog računa – na obrascu Platni računi (Prilog 15);

16) podatke o primljenim i odobrenim zahtevima za odobravanje kredita – na obrascu Zahtevi za odobravanje kredita (Prilog 16);

17) podatke o platnim transakcijama iniciranim platnim karticama prema MCC kôdu kategorije trgovca – na obrascu Platne transakcije platnim karticama prema MCC kôdu (Prilog 17);

18) podatke o broju zaključenih ugovora na daljinu po vrsti ugovorene usluge – na obrascu Ugovori na daljinu (Prilog 18);

19) podatke o visini gubitaka po osnovu prevarnih radnji u vezi s korišćenjem platnih instrumenata prema nosiocu odgovornosti (pružalac platne usluge, korisnik i dr.) – na obrascu Gubici po osnovu prevarnih radnji (Prilog 19);

20) podatke o platnim transakcijama obavljenim platnim karticama i elektronskim novcem uz primenu ili bez primene pouzdane autentifikacije korisnika iz ugla izdavaoca – na obrascu Transakcije platnim karticama i elektronskim novcem – PAK – izdavaoci (Prilog 20);

21) podatke o platnim transakcijama obavljenim platnim karticama uz primenu ili bez primene pouzdane autentifikacije korisnika iz ugla prihvatioca – na obrascu Transakcije platnim karticama – PAK – prihvatioci (Prilog 21);

22) podatke o vrstama prevarnih platnih transakcija – na obrascu Evidencija zloupotreba i prevara (Prilog 22);

23) podatke o platnim transakcijama transfera odobrenja i direktnih zaduženja koje su obavljene posredstvom SEPA pravila za izvršavanje platnih transakcija – na obrascu SEPA – Platne transakcije platnim nalozima – PAK (Prilog 23);

24) podatke o platnim transakcijama transfera odobrenja i direktnih zaduženja koje su obavljene posredstvom SEPA pravila za izvršavanje platnih transakcija – na obrascu SEPA – Platne transakcije – vrednosna kategorija i naknade (Prilog 24);

25) podatke o lokacijama i funkcionalnostima bankomata – na obrascu Bankomati (Prilog 25);

26) podatke o lokacijama i strukturi prodajnih mesta – na obrascu Prodajna mesta (Prilog 26).

Podaci iz stava 1. odredbe pod 1), 2), 3), 11) i 25) ove tačke i podaci iz odredbe pod 15) tog stava na pozicijama 151, 1514, 152, 153, 1534, 154, 1544 i 157 – iskazuju se sa stanjem na poslednji radni dan za izveštajni period, dok se podaci iz ostalih odredaba tog stava iskazuju kumulativno za izveštajni period.

Podaci iz stava 1. ove tačke o vrednosti platnih transakcija iskazuju se s dve decimale.

Podaci iz stava 1. ove tačke odnose se na platne transakcije izvršene u dinarima u Republici Srbiji, odnosno u evrima kada je reč o platnim transakcijama koje se izvršavaju u skladu sa SEPA pravilima za izvršavanje platnih transakcija, osim ako je u prilozima iz tog stava naznačeno drugačije.

Uputstvo za popunjavanje obrazaca iz stava 1. odredbe pod 1) do 26) ove odluke utvrđeno je u Prilogu 27 uz ovu odluku.

5. Podatke iz tačke 4. ove odluke pružaoci platnih usluga dostavljaju u skladu sa uputstvom Narodne banke Srbije kojim se uređuje elektronsko dostavljanje podataka.

6. Pružaoci platnih usluga dužni su da podatke iz tačke 4. ove odluke dostavljaju tromesečno, i to:

1) podatke za prvo tromesečje, sa stanjem na dan 31. marta tekuće godine – najkasnije 20. aprila te godine;

2) podatke za drugo tromesečje, sa stanjem na dan 30. juna tekuće godine – najkasnije 20. jula te godine;

3) podatke za treće tromesečje, sa stanjem na dan 30. septembra tekuće godine – najkasnije 20. oktobra te godine;

4) podatke za četvrto tromesečje, sa stanjem na dan 31. decembra tekuće godine – najkasnije 20. januara naredne godine.

7. Pružaoci platnih usluga prvi put će dostaviti podatke u skladu sa ovom odlukom za prvo tromesečje 2027. godine ‒ do 20. aprila 2027. godine.

Za drugo, treće i četvrto tromesečje 2026. godine, lica iz stava 1. ove tačke dostavljaju podatke u skladu sa Odlukom o sadržini, rokovima i načinu dostavljanja podataka koje pružaoci platnih usluga dostavljaju Narodnoj banci Srbije („Službeni glasnik RS”, br. 57/15 i 59/15 – ispravka).

8. Danom početka primene ove odluke prestaje da važi Odluka o sadržini, rokovima i načinu dostavljanja podataka koje pružaoci platnih usluga dostavljaju Narodnoj banci Srbije („Službeni glasnik RS”, br. 57/15 i 59/15 – ispravka).

9. Prilozi iz ove odluke odštampani su uz tu odluku i njen su sastavni deo.

10. Ova odluka stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Službenom glasniku Republike Srbije“, a primenjuje se od 1. januara 2027. godine.

O. broj 5

U Beogradu, 14. septembra 2026. godine

Guverner

Narodne banke Srbije

dr Jorgovanka Tabaković, s.r.

Prilog 27

UPUTSTVO
ZA POPUNjAVANjE OBRAZACA IZ ODLUKE O SADRŽINI, ROKOVIMA I NAČINU DOSTAVLJANjA PODATAKA KOJE PRUŽAOCI PLATNIH USLUGA DOSTAVLJAJU NARODNOJ BANCI SRBIJE

Obrazac Platne usluge (Prilog 1)

Broj korisnika po vrstama određenih platnih usluga

Sadržaj Obrasca

Obrazac Platne usluge sadrži podatke o broju korisnika određenih platnih usluga (potrošača), na jednoj strani, i pravnih lica i preduzetnika, na drugoj strani – koji su s pružaocima platnih usluga zaključili ugovor o platnim uslugama.

Korisnik platnih usluga koji koristi više vrsta platnih usluga – iskazuje se posebno u broju korisnika po svakoj vrsti platne usluge koju koristi.

U elementu Elektronsko bankarstvo (11) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji su s pružaocem platnih usluga ugovorili korišćenje usluge elektronskog bankarstva za izvršavanje platnih transakcija.

U elementu Mobilno bankarstvo (12) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji su s pružaocem platnih usluga ugovorili korišćenje usluge mobilnog bankarstva za izvršavanje platnih transakcija.

U elementu Usluga „Prenesi” (111, 122) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji su s pružaocem platnih usluga ugovorili ovu uslugu plaćanja.

U elementima koji se odnose na aktivnost upotrebe platnih usluga (112, 113, 124, 1241, 1242, 1243, 161) iskazuje se broj korisnika za datu uslugu koji su u izveštajnom periodu najmanje jednom koristili ovu uslugu za izvršavanje platnih transakcija.

U elementu Platni instrument za instant transfer odobrenja na prodajnom mestu (121) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji su s pružaocem platnih usluga ugovorili ovu uslugu plaćanja.

U elementu usluga NBS IPS QR kod (123) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji su s pružaocem platnih usluga ugovorili ovu uslugu plaćanja.

Korisnik platnih usluga koji je s pružaocem platnih usluga ugovorio i uslugu plaćanja platnim instrumentom za instant transfer odobrenja na prodajnom mestu, i uslugu „Prenesi”, i plaćanje skeniranjem NBS IPS QR koda – iskazuje se i u okviru elementa 121 – Platni instrument za instant transfer odobrenja na prodajnom mestu, i u okviru elementa 122 – Usluga „Prenesi”, i u okviru elementa 123 – NBS IPS QR kod.

Korisnik platnih usluga koji je u izveštajnom periodu koristio i uslugu plaćanja platnim instrumentom za instant transfer odobrenja na prodajnom mestu, i uslugu „Prenesi”, i skeniranje NBS IPS QR koda – iskazuje se i u okviru elementa 1241 – Broj aktivnih korisnika platnog instrumenta za instant transfer odobrenja na prodajnom mestu, i u okviru elementa 1242 – Broj aktivnih korisnika usluge „Prenesi”, i u elementu 1243 – Broj aktivnih korisnika NBS IPS QR koda.

U elementu Trajni nalog (13) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji su s pružaocem platnih usluga ugovorili korišćenje usluge trajnog naloga.

U elementu Direktno zaduženje (14) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji su s pružaocem platnih usluga ugovorili korišćenje usluge direktnog zaduženja.

U elementu Izdavanje platne kartice (15) iskazuje se broj korisnika platnih usluga kojima je pružalac platne usluge izdao platnu karticu.

U elementu Platni instrument zasnovan na platnoj kartici (16) iskazuje se broj korisnika platnih usluga kojima je pružalac platne usluge izdao platni instrument zasnovan na platnoj kartici (npr. mobilni telefon ili bilo koje drugo tehničko sredstvo koje sadrži platnu aplikaciju).

U elementu Prihvatanje platnih kartica i/ili platnih instrumenata zasnovanih na platnoj kartici (17) iskazuje se broj korisnika platnih usluga (primalaca plaćanja – trgovaca) koji su s pružaocem platnih usluga ugovorili prihvatanje platnih transakcija na osnovu platne kartice i/ili platnog instrumenta zasnovanog na platnoj kartici koji korisnik upotrebljava za izdavanje platnog naloga, i to posebno za prihvatanje tih platnih instrumenata na fizičkim prodajnim mestima i posebno na virtuelnim prodajnim mestima, pod uslovom da trgovac ima instaliran najmanje jedan uređaj na prodajnom mestu, odnosno jedno virtuelno prodajno mesto. Korisnik platnih usluga (primalac plaćanja – trgovac) koji je s pružaocem platnih usluga ugovorio prihvatanje platnih transakcija na osnovu ovih platnih instrumenata i na fizičkim i na virtuelnim prodajnim mestima – iskazuje se i u okviru elementa 171 – fizička prodajna mesta i u okviru elementa 172 – virtuelna prodajna mesta.

U elementu Prihvatanje platnih instrumenata za instant transfer odobrenja (18) iskazuje se broj korisnika platnih usluga (primalaca plaćanja – trgovaca) koji su s pružaocem platnih usluga ugovorili prihvatanje platnih transakcija na osnovu platnog instrumenta za instant transfer odobrenja, i to posebno za prihvatanje tog platnog instrumenta na fizičkim prodajnim mestima i posebno na virtuelnim/internet prodajnim mestima, pod uslovom da trgovac ima instaliran najmanje jedan uređaj na prodajnom mestu, odnosno jedno virtuelno prodajno mesto. Korisnik platnih usluga (primalac plaćanja – trgovac) koji je s pružaocem platnih usluga ugovorio prihvatanje platnih transakcija na osnovu ovih platnih instrumenata i na fizičkim i na virtuelnim prodajnim mestima – iskazuje se i u okviru elementa 181 – fizička prodajna mesta i u okviru elementa 182 – virtuelna/internet prodajna mesta.

Obrazac Platne kartice i platni instrumenti zasnovani na platnoj kartici (Prilog 2)

Broj izdatih platnih kartica i platnih instrumenata zasnovanih na platnoj kartici

Sadržaj Obrasca

Obrazac Platne kartice i platni instrumenti zasnovani na platnoj kartici sadrži podatke o broju platnih kartica i platnih instrumenata zasnovanih na platnoj kartici koje pružaoci platnih usluga izdaju korisnicima platnih usluga – potrošačima i pravnim licima i preduzetnicima (poslovne kartice), sa stanjem na poslednji dan izveštajnog perioda.

Iskazuju se podaci o platnim karticama koje su izdate u okviru kartičnih sistema – šema sa tri učesnika (npr. American Express), odnosno sa četiri učesnika (npr. DinaCard, Visa, MasterCard).

Platne kartice koje su izdale institucije koje nisu pružaoci platnih usluga iskazuju se u ovom obrascu samo ako su izdate u saradnji s pružaocem platnih usluga (co-branding kartice).

Karticom s funkcijom uplate/isplate gotovog novca (21) smatra se platna kartica koja korisniku omogućava da podiže gotovinu sa bankomata i/ili da polaže gotovinu u bankomat.

Karticom s funkcijom plaćanja (osim kartica s funkcijom elektronskog novca) (22) smatra se platna kartica koja ima najmanje jednu od sledećih funkcija:

– debitnu funkciju,

– funkciju odložene debitne kartice,

– kreditnu funkciju.

Ako kartica s funkcijom plaćanja ima nekoliko funkcija, iskazuje se broj kartica po svakoj funkciji.

Beskontaktnom karticom (2218, 2228, 2238, 2328, 248) smatra se platna kartica kod koje se komunikacija pri izvršenju platne transakcije može obavljati i upotrebom beskontaktne (eng. contactless) tehnologije.

Aktivnom karticom, odnosno platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici (2219, 2229, 2239, 249 i 2515) smatra se platna kartica, odnosno platni instrument zasnovan na platnoj kartici koji su u izveštajnom periodu najmanje jednom korišćeni za obavljanje platnih transakcija.

Blokiranom karticom (22110, 22210, 22310, 2329 i 2410) smatra se platna kartica koja je u izveštajnom periodu blokirana usled krađe, gubitka ili zloupotrebe podataka s platne kartice.

Virtuelnom karticom (22111, 2330, 2411) smatra se platna kartica koja je izdata za jednokratnu upotrebu, tj. koja obezbeđuje privremeni jedinstveni broj platne kartice koji se može koristiti za jednu transakciju ili tokom ograničenog perioda (npr. za kupovinu na internetu).

Karticom s funkcijom elektronskog novca (23) smatra se platna kartica na koju se direktno pohranjuje elektronski novac i/ili platna kartica koja daje pristup elektronskom novcu pohranjenom na računu elektronskog novca. Navedeno uključuje i platne kartice koje korisniku omogućavaju da troši unapred uplaćena sredstva, bez mogućnosti prekoračenja ili korišćenja dnevnog limita (npr. pripejd kartice). Navedeno ne uključuje platne instrumente sa ograničenom upotrebom koji se mogu koristiti samo kod izdavaoca platnog instrumenta, unutar ograničene prihvatne mreže ili za nabavku ograničenog opsega dobara i usluga (npr. poklon vaučeri, kartice za gorivo, kartice za javni prevoz i sl.)

Ukupan broj platnih kartica nezavisno od broja funkcija na kartici (24) odnosi se na broj platnih kartica koje izdaju pružaoci platnih usluga, a koji ne mora odgovarati zbiru kartica s funkcijom uplate/isplate gotovog novca, kartica s funkcijom plaćanja i kartica s funkcijom elektronskog novca, pošto jedna kartica može imati jednu ili više funkcija.

Element Kartice s povezanim funkcijama uplate/isplate gotovog novca, debitne kartice i elektronskog novca (2412) odnosi se na broj platnih kartica koje sadrže kombinovane funkcije uplate/isplate gotovog novca, debitne kartice i elektronskog novca.

Element Platni instrument zasnovan na platnoj kartici (25) odnosi se na broj platnih instrumenata zasnovanih na platnoj kartici (npr. mobilni telefon ili bilo koje drugo tehničko sredstvo koje sadrži platnu aplikaciju) koji su povezani s platnom karticom koju je izdao pružalac platnih usluga. Ako je platna kartica s jedinstvenim brojem korišćena za povezivanje sa više platnih instrumenata zasnovanih na platnoj kartici, u ovom elementu iskazuje se svaki platni instrument pojedinačno.

Element Nosivi uređaj (252) odnosi se na elektronski uređaj koji se nosi na telu (npr. pametni sat, fitnes narukvica, prsten) i koji, nakon podešavanja u odgovarajućoj aplikaciji za plaćanje/digitalnom novčaniku, omogućava beskontaktno plaćanje na prodajnim mestima. Navedeno ne uključuje telefone i tablete.

Obrazac Prihvatna mreža (Prilog 3)

Broj uređaja/tehničko-tehnoloških rešenja i virtuelnih/internet prodajnih mesta na kojima se prihvataju platni instrumenti

Sadržaj obrasca

Obrazac Prihvatna mreža sadrži podatke o broju prihvatnih uređaja/ tehničko-tehnoloških rešenja i virtuelnih/internet prodajnih mesta u Republici Srbiji na kojima pružalac platnih usluga pruža uslugu prihvatanja platnih instrumenata. Pružalac platnih usluga koji uslugu prihvatanja platnih kartica, platnog instrumenta zasnovanog na platnoj kartici i/ili elektronskog novca pruža na prihvatnoj mreži drugog pružaoca platnih usluga na osnovu ugovora zaključenog s tim pružaocem platnih usluga – te prihvatne uređaje ne prijavljuje u svojoj prihvatnoj mreži.

Svaki prihvatni uređaj iskazuje se pojedinačno, pa i u slučaju da nekoliko prihvatnih uređaja iste vrste postoji na jednom prodajnom mestu.

Bankomat, POS terminal i terminal za elektronski novac koji imaju više funkcija – iskazuju se pojedinačno po svakoj funkciji.

Element Bankomati (ATM) (31) obuhvata uređaje koji korisnicima omogućavaju da podignu/uplate gotov novac, izvrše transfer odobrenja ili izvrše beskontaktno plaćanje (platnim instrumentom koji poseduje beskontaktnu funkciju plaćanja) korišćenjem platne kartice, platnog instrumenta zasnovanog na platnoj kartici ili drugog uređaja (npr. aplikacije mobilnog bankarstva).

Element POS terminali (32) obuhvata uređaje koji omogućavaju kupovinu robe i usluga i/ili podizanje gotovog novca transakcijama koje su inicirane na neelektronski ili elektronski način. Navedeno uključuje samouslužne uređaje i terminale koji imaju mogućnost prihvatanja elektronskog novca.

Element mPOS (322) obuhvata sisteme koji omogućavaju prihvatanje plaćanja na prodajnom mestu elektronskim putem, korišćenjem čitača platne kartice i mobilnog uređaja sa instaliranom odgovarajućom aplikacijom.

Element softPOS (323) obuhvata softver koji omogućava prihvatanje plaćanja na prodajnom mestu elektronskim putem, korišćenjem mobilnog uređaja sa instaliranom odgovarajućom aplikacijom.

Element POS terminali s funkcijom prihvatanja plaćanja karticama s funkcijom elektronskog novca (325) obuhvata terminale koji pored prihvatanja debitnih kartica, kartica sa odloženom naplatom i/ili kreditnih kartica, prihvataju i kartice s funkcijom elektronskog novca. Navedeno ne obuhvata terminale čija je jedina funkcija prihvatanje plaćanja karticama s funkcijom elektronskog novca.

Element Terminali za elektronski novac (33) obuhvata terminale koji omogućavaju izdavanje, otkup i prenos vrednosti elektronskog novca pomoću kartice s funkcijom elektronskog novca. Navedeno uključuje i POS terminale s funkcijom prihvatanja plaćanja elektronskim novcem, ali nije ograničeno na njih.

Element Terminali za izdavanje/otkup elektronskog novca (331) obuhvata terminale na kojima je omogućen prenos vrednosti elektronskog novca od izdavaoca elektronskog novca ka korisniku kartice s funkcijom elektronskog novca i obrnuto.

Element Terminali za prihvatanje elektronskog novca (332) obuhvata terminale na kojima je korisnicima kartica s funkcijom elektronskog novca omogućeno da vrednost elektronskog novca prenesu trgovcu ili drugom primaocu. Navedeno uključuje i POS terminale s funkcijom prihvatanja plaćanja karticama s funkcijom elektronskog novca, ali nije ograničeno na njih.

Element Tehničko-tehnološko rešenje za prihvatanje platnog instrumenta za instant transfer odobrenja na fizičkom prodajnom mestu (34) obuhvata mobilne uređaje s mobilnom aplikacijom za trgovca (341), bez obzira na metod izvršavanja instant transfera odobrenja na prodajnom mestu, nezavisno samostalno rešenje trgovca za prihvatanje instant transfera odobrenja (342) (npr. rešenje za prihvatanje instant transfera odobrenja na kasi trgovca) – u kom slučaju se iskazuje broj naplatnih mesta za prihvatanje instant transfera odobrenja, samouslužne uređaje (343) na kojima se instant transfer odobrenja izvršava bez fizičkog prisustva trgovca i POS terminale koji imaju funkciju prihvatanja instant transfera odobrenja na prodajnom mestu (344). Podaci se za fizička prodajna mesta trgovaca iskazuju po metodama instant transfera odobrenja IPS „Pokaži” i/ili IPS „Skeniraj”.

Element Virtuelna prodajna mesta (35) odnosi se na broj virtuelnih/internet prodajnih mesta, koji ne mora odgovarati zbiru virtuelnih/internet prodajnih mesta za prihvatanje plaćanja platnom karticom i/ili platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici i virtuelnih/internet prodajnih mesta za prihvatanje platnog instrumenta za instant transfer odobrenja, pošto jedno prodajno mesto može prihvatati više platnih instrumenata.

Element Virtuelna/internet prodajna mesta za prihvatanje plaćanja platnom karticom i/ili platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici (351) obuhvata prodajna mesta na internetu koja omogućavaju plaćanje robe i usluga na kojima uslugu prihvatanja platne kartice i/ili platnog instrumenta zasnovanog na platnoj kartici pruža pružalac platnih usluga iz Republike Srbije.

Element Virtuelna/internet prodajna mesta za prihvatanje platnog instrumenta za instant transfer odobrenja (352) obuhvata prodajna mesta trgovaca na internetu koja omogućavaju plaćanje robe i usluga upotrebom platnog instrumenta za instant transfer odobrenja na prodajnom mestu, a koji je ugovoren s trgovcem.

Obrazac Transakcije platnim karticama (Prilog 4)

Platne transakcije obavljene platnim karticama i platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici

Sadržaj obrasca:

Obrazac Transakcije platnim karticama sadrži podatke o broju i vrednosti platnih transakcija prenosa novčanih sredstava obavljenih platnim karticama i platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici u Republici Srbiji i van nje.

U obrascu se iskazuju platne transakcije koje se obavljaju:

– između platnih računa koji se vode kod različitih pružalaca platnih usluga i koje se izvršavaju preko drugog pružaoca platnih usluga ili preko platnog sistema,

– između platnih računa koji se vode kod istog pružaoca platnih usluga i koje se izvršavaju interno kod tog pružaoca platnih usluga.

U obrascu se ne iskazuju podaci o platnim transakcijama izvršenim karticama s funkcijom elektronskog novca.

U obrascu se u svim pozicijama iskazuju prenosi novčanih sredstava (bez uplata i isplata).

Platne transakcije obavljene platnim karticama i platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici iskazuju izdavaoci platnih kartica iz Republike Srbije.

Platne transakcije obavljene upotrebom platnih kartica i platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici realizovane van Republike Srbije jesu platne transakcije kod kojih je izdavalac platne kartice iz Republike Srbije, a prihvatilac platne kartice van Republike Srbije.

Vrednost platnih transakcija obavljenih platnim karticama i platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici izvršenih primaocu plaćanja van Republike Srbije iskazuje se u valuti u kojoj je transakcija izvršena i u evrima.

Vrednost platnih transakcija realizovanih van Republike Srbije u stranim valutama iskazuje se posebno za svaku valutu, sa alfanumeričkom oznakom valute.

Kada se vrednost platnih transakcija iz drugih valuta iskazuje u evrima, za njihovo preračunavanje (iz drugih valuta u evro) koristiće se vrednost deviza po zvaničnom srednjem kursu koji važi poslednjeg radnog dana za izveštajni period.

U elementu Platne transakcije obavljene platnim karticama i platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici (41) pružalac platnih usluga koji je izdavalac platnog instrumenta iskazuje podatke o izvršenim platnim transakcijama za:

– plaćanje robe i usluga preko POS terminala (uz fizičko prisustvo imaoca platne kartice na prodajnom mestu),

– plaćanje robe i usluga na virtuelnim prodajnim mestima (bez fizičkog prisustva imaoca platne kartice na prodajnom mestu),

– prenos sa kartice na karticu,

– transakcije preko ATM-a,

– ostalo (npr. platne transakcije inicirane SMS-om putem mobilnog telefona i sl.).

Platne transakcije prenosa s kartice na karticu (4113, 4123, 4133) iskazuje samo izdavalac platne kartice s koje je izvršen prenos.

U elementu Platne transakcije obavljene platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici (42) iskazuju se podaci o platnim transakcijama izvršenim korišćenjem platnog instrumenta koji je povezan s platnom karticom (npr. mobilni telefon ili bilo koje drugo tehničko sredstvo koje sadrži platnu aplikaciju) za:

– plaćanje robe i usluga preko POS terminala (uz fizičko prisustvo imaoca platnog instrumenta zasnovanog na platnoj kartici na prodajnom mestu),

– plaćanje robe i usluga na virtuelnim prodajnim mestima (bez fizičkog prisustva imaoca platnog instrumenta zasnovanog na platnoj kartici na prodajnom mestu).

Element Nosivi uređaj (4212) odnosi se na platne transakcije izvršene elektronskim uređajem koji se nosi na telu (npr. pametni sat, fitnes narukvica, prsten) i koji, nakon podešavanja u odgovarajućoj aplikaciji za plaćanje/digitalnom novčaniku, omogućava beskontaktno plaćanje na prodajnim mestima. Navedeno ne uključuje telefone i tablete.

Obrazac Platne transakcije obavljene platnim karticama i elektronskim novcem na prihvatnoj mreži (Prilog 5)

Platne transakcije obavljene platnim karticama i elektronskim novcem na prihvatnoj mreži po vrsti uređaja koji prihvataju platne kartice i elektronski novac

Sadržaj obrasca

Obrazac Platne transakcije obavljene platnim karticama i elektronskim novcem na prihvatnoj mreži sadrži podatke o broju i vrednosti platnih transakcija (uplata/izdavanje, isplata/otkup, prenos/prihvatanje novčanih sredstava):

– izvršenih na prihvatnoj mreži u Republici Srbiji i obavljenih platnim karticama koje je izdao pružalac platnih usluga iz Republike Srbije;

– izvršenih na prihvatnoj mreži u Republici Srbiji i obavljenih platnim karticama koje je izdao pružalac platnih usluga van Republike Srbije;

– izvršenih na prihvatnoj mreži van Republike Srbije i obavljenih platnim karticama koje je izdao pružalac platnih usluga iz Republike Srbije.

U ovom obrascu se u svim pozicijama koje se odnose na platne kartice iskazuju i podaci o platnim transakcijama izvršenim platnim karticama i/ili platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici.

Pružalac platnih usluga koji je prihvatilac platnih kartica iskazuje podatke o platnim transakcijama na svojoj prihvatnoj mreži (51 i 52).

Kada pružalac platnih usluga koji je izdavalac platnih kartica iskazuje podatke o platnim transakcijama na prihvatnoj mreži van Republike Srbije (53), vrednost platnih transakcija iskazuje se u evrima, a za njihovo preračunavanje (iz drugih valuta u evro) koristi se vrednost deviza po zvaničnom srednjem kursu koji važi poslednjeg radnog dana za izveštajni period.

U elementu Druge transakcije preko ATM-a (513, 523, 533) iskazuju se transakcije izvršene na bankomatu koje nisu uplate i/ili isplate novčanih sredstava. Transakcije elektronskim novcem nisu obuhvaćene.

U elementu Isplata novčanih sredstava preko POS-a (514, 524) iskazuju se isplate gotovog novca preko POS terminala instaliranog na šalteru pružaoca platnih usluga.

U elementu Podizanje gotovog novca uz kupovinu robe i usluga na POS-u (515, 525, 534) iskazuje se podizanje gotovog novca koje je izvršeno uz transakciju kupovine robe i usluga (eng. Purchase with cash-back).

U elementu Transakcije prenosa preko POS-a (516, 526 i 535) iskazuju se platne transakcije prenosa novčanih sredstava preko POS terminala instaliranog na fizičkim prodajnim mestima. Transakcije elektronskim novcem nisu obuhvaćene.

U elementu Transakcije plaćanja robe i usluga preko virtuelnog prodajnog mesta (517, 527 i 536) iskazuju se platne transakcije prenosa novčanih sredstava preko prodajnog mesta na internetu. Transakcije elektronskim novcem nisu obuhvaćene.

U elementu Transakcije prenosa s kartice na karticu (518, 528 i 537) iskazuju se platne transakcije prenosa novčanih sredstava s kartice na karticu koje su izvršene preko tehničko-tehnoloških rešenja za vršenje prenosa s kartice na karticu.

U elementima Transakcije izdavanja elektronskog novca (5191), Transakcije otkupa elektronskog novca (5192) i Transakcije izdavanja/otkupa elektronskog novca (5291, 5381) iskazuju se transakcije koje omogućavaju prenos vrednosti elektronskog novca od izdavaoca elektronskog novca ka korisniku platne kartice s funkcijom elektronskog novca i obrnuto.

U elementu Transakcije prenosa elektronskog novca (5193, 5292, 5382) iskazuju se transakcije u kojima korisnik plaća robu ili usluge koristeći sredstva u obliku elektronskog novca, dostupna preko platne kartice s funkcijom elektronskog novca.

Obrazac Platne transakcije platnim nalozima – PAK (Prilog 6)

Platne transakcije obavljene platnim nalozima – Pouzdana autentifikacija korisnika

Sadržaj obrasca:

Obrazac Platne transakcije platnim nalozima – PAK sadrži podatke o broju i vrednosti platnih transakcija koje inicira:

– korisnik platnih usluga prema bilo kom korisniku platnih usluga ili pružaocu platnih usluga,

– pružalac platnih usluga prema korisniku platnih usluga koji nije pružalac platnih usluga.

U obrascu se iskazuju izvršene platne transakcije i prevarne platne transakcije po osnovu prevarnih radnji. Platne transakcije obuhvataju sve izvršene transakcije u izveštajnom periodu i unose se u kolonu Platne transakcije. Podaci u koloni Prevarne platne transakcije obuhvataju izvršene transakcije koje su posledica prevare ili zloupotrebe u izveštajnom periodu kada je slučaj prevare prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je pružalac platne usluge otkrio prevarnu transakciju za:

– platni nalog koji je izdalo lice koje postupa s namerom prevare,

– izmene platnog naloga koje je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare,

– manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare.

U obrascu se iskazuju:

– platne transakcije koje se obavljaju između platnih računa koji se vode kod različitih pružalaca platnih usluga i koje se izvršavaju preko drugog pružaoca platnih usluga ili preko platnog sistema,

– platne transakcije koje se obavljaju između platnih računa koji se vode kod istog pružaoca platnih usluga i koje se izvršavaju interno kod tog pružaoca platnih usluga.

U obrascu se ne iskazuju platne transakcije koje pružalac platnih usluga obavlja prema drugom pružaocu platnih usluga:

– u svoje ime i za svoj račun i,

– u ime drugog pružaoca platnih usluga, a za račun korisnika platnih usluga.

Obrazac sadrži podatke o broju i vrednosti platnih transakcija izvršenih transferom odobrenja ili direktnim zaduženjem, izvršenih platnih transakcija koje je inicirao pružalac usluge iniciranja plaćanja i transakcija ostalih plaćanja. Pružalac platnih usluga koji vodi račun korisnika dostavlja podatke za transakcije obavljene transferom odobrenja i direktnim zaduženjem i transakcije ostalih plaćanja, dok pružalac usluge iniciranja plaćanja dostavlja podatke za transakcije koje je inicirao pružalac usluge iniciranja plaćanja.

U obrascu se iskazuju platne transakcije izvršene primenom ili bez primene pouzdane autentifikacije korisnika (u daljem tekstu: PAK), uključujući i razloge za nekorišćenje PAK. Obuhvaćene platne transakcije podeljene su prema kanalu iniciranja na daljinu i kanalu iniciranja koji nije na daljinu.

U obrascu se u elementima Platni kanal na daljinu (6123, 631) iskazuju platne transakcije koje su inicirane putem interneta ili uređaja koji se može koristiti za komunikaciju na daljinu.

U obrascu se u elementima Platni kanal koji nije na daljinu (6124, 632) iskazuju platne transakcije na fizičkim terminalima, uključujući i one koji koriste beskontaktnu tehnologiju.

Transfer odobrenja (61) obuhvata sledeće platne transakcije:

– uplatu gotovog novca na platni račun koju obavlja platilac koji nije vlasnik tog računa,

– prenos novčanih sredstava s platnog računa na platni račun.

Element Transfer odobrenja (61) obuhvata i instant transfer odobrenja, bez obzira na kanal iniciranja plaćanja. Pored toga, obuhvaćene su i transakcije internet kupovine u skladu s kanalom za iniciranje transakcije (npr. onlajn bankarstvo, rešenje za mobilno plaćanje).

U obrascu se iskazuju platne transakcije radi izmirivanja dospelih potraživanja pružaoca platnih usluga prema korisniku platnih usluga po osnovu korišćenja debitnih kartica, kreditnih kartica ili kartica sa odloženom naplatom, ako je plaćanje izvršeno transferom odobrenja.

Transfer odobrenja može biti iniciran u papirnoj i elektronskoj formi.

Transfer odobrenja iniciran u papirnoj formi obuhvata platne transakcije inicirane na šalteru pružaoca platne usluge.

Elektronski transfer odobrenja može biti iniciran kao pojedinačni platni nalog ili kao grupni platni nalozi. Grupni platni nalozi transfera odobrenja (specifikacija naloga) inicirani su od jednog platioca prema više primaoca plaćanja. To su obično plaćanja pravnih lica prema potrošačima (plate zaposlenih) ili države prema potrošačima koja se izvršavaju po istom osnovu (penzije, socijalna davanja, stipendije i sl.).

Kod grupnih platnih naloga svaki platni nalog broji se pojedinačno kada se iskazuje broj platnih transakcija.

Transferi odobrenja izvršeni pojedinačnim platnim nalogom i grupnim platnim nalozima međusobno su isključivi.

Transfer odobrenja iniciran elektronski kao pojedinačni platni nalog obuhvata platne transakcije prenosa novčanih sredstava koje su obavljene:

– korišćenjem onlajn bankarstva;

– preko bankomata ili drugih terminala koji omogućavaju izvršenje transfera odobrenja;

– korišćenjem rešenja za mobilno plaćanje;

– trajnim nalogom;

– ostalo.

U obrascu se ne iskazuju platne transakcije uplate gotovog novca na platni račun obavljene u svoje ime i za svoj račun, odnosno korišćenjem internog obrasca pružaoca platnih usluga.

Prema kanalu iniciranja izvršena je podela na transfer odobrenja iniciran na daljinu, odnosno putem onlajn bankarstva ili rešenja za mobilno plaćanje i na transfer odobrenja iniciran putem bankomata ili drugih terminala, što se smatra transferom koji nije iniciran na daljinu.

U elementu Uplate gotovog novca (6112) – od toga: instant transfer odobrenja (61121) iskazuju se platne transakcije instant transfera odobrenja putem naloga za uplatu u kojem je upisana slovna oznaka H, kao i platne transakcije instant transferom odobrenja putem druge usluge pružaoca platnih usluga kojom se omogućava uplata gotovog novca na platni račun (npr. usluga skeniranja NBS IPS QR kôda s računa/faktura za koje je platilac pružaocu platnih usluga obezbedio gotov novac radi izvršenja transakcije i usluga „Prenesi“ na šalteru pružaoca platnih usluga).

U elementu Onlajn bankarstvo (61221) iskazuju se platne transakcije inicirane sa platforme onlajn bankarstva pružaoca platnih usluga korišćenjem usluga elektronskog bankarstva (612212) i mobilnog bankarstva (612213). Pored toga, U okviru pozicije Inicirao pružalac usluge iniciranja plaćanja (612214), pružalac platnih usluga koji vodi račun korisnika iskazuje transfere odobrenja koji su na zahtev korisnika platnih usluga inicirani preko pružaoca usluge iniciranja plaćanja (koji nije pružalac platnih usluga koji vodi račun korisnika), a izvršeni na teret platnog računa platioca koji se vodi kod pružaoca platnih usluga koji vodi račun.

Element Kupovina na internetu (612211) obuhvata plaćanja na internet prodajnim mestima inicirana putem platforme onlajn bankarstva korišćenjem usluga elektronskog i mobilnog bankarstva, uključujući transfere odobrenja koje je inicirao pružalac usluge iniciranja plaćanja kada je plaćanje inicirano putem onlajn bankarstva pružaoca platne usluge kod kojeg se vodi račun korisnika radi kupovine na internet prodajnom mestu trgovca.

U elementu Ostalo (61221212) iskazuju se ostale platne transakcije instant transfera odobrenja izvršene putem elektronskog bankarstva (npr. neposrednim popunjavanjem elemenata platnog naloga u elektronskom bankarstvu, putem tehničko-tehnološkog rešenja pružaoca platnih usluga kojim je korisniku platnih usluga omogućio skeniranje NBS IPS QR kôda – npr. čitač dvodimenzionalnog bar-kôda povezan s platnim instrumentom elektronskog bankarstva).

U elementu Ostalo (61221313) iskazuju se ostale platne transakcije instant transfera odobrenja izvršene putem mobilnog bankarstva (npr. neposrednim popunjavanjem elemenata platnog naloga).

U elementu Instant transfer odobrenja na prodajnom mestu (61221314) iskazuju se platne transakcije instant transfera odobrenja izvršene na fizičkim i internet prodajnim mestima trgovaca. Podaci uneti u ovom elementu odgovaraju podacima koji se nalaze u Tabeli 12 Instant transfer odobrenja na prodajnom mestu – Izdavaoci u elementu 121.

Element Rešenje za mobilno plaćanje (61223) predstavlja rešenje koje se koristi za iniciranje plaćanja korišćenjem transfera odobrenja za koje se podaci o plaćanju i instrukcija za plaćanje prenose i/ili potvrđuju putem mobilne komunikacije i tehnologije prenosa podataka korišćenjem mobilnog uređaja. Ova kategorija uključuje digitalne novčanike i druga rešenja za mobilno plaćanje kojima se iniciraju P2P (eng. person-to-person) i/ili C2B (eng. consumer-to-business) plaćanja koja su izvršena na daljinu. Ovim elementom nisu obuhvaćene transakcije izvršene aplikacijom mobilnog bankarstva.

U elementu P2P rešenje za mobilno plaćanje (612231) iskazuju se podaci o transakcijama izvršenim transferom odobrenja na osnovu prepoznatljivog identifikatora mobilnog plaćanja, kao što je broj mobilnog telefona ili adresa e-pošte, koji se može koristiti kao pseudonim za identifikaciju platioca i/ili primaoca plaćanja.

U elementu Trajni nalog (61224) iskazuje se instrukcija koju platilac daje pružaocu platnih usluga kod kog ima otvoren platni račun za izvršavanje transfera odobrenja, u redovnim vremenskim razmacima ili na unapred utvrđene datume.

U elementu Ostalo (613) iskazuju se transferi odobrenja koji nisu inicirani elektronskim niti papirnim nalogom (npr. plaćanja inicirana na osnovu dostavljanja podataka o nalogu putem pošte ili telefona – MOTO plaćanja).

Direktno zaduženje (62) obuhvata sve pojedinačne platne transakcije, bez obzira na to da li je saglasnost za direktno zaduženje data za jednu platnu transakciju ili za niz platnih transakcija (jednokratno ili višekratno direktno zaduženje). U slučaju višekratnog direktnog zaduženja svako plaćanje broji se kao jedna platna transakcija.

Direktno zaduženje može biti inicirano kao pojedinačni platni nalog ili kao grupni platni nalozi. Kod grupnih platnih naloga (specifikacija naloga) – svaki platni nalog broji se pojedinačno kada se iskazuje broj platnih transakcija. Ove dve kategorije su međusobno isključive.

U obrascu se iskazuju platne transakcije radi izmirivanja dospelih potraživanja pružaoca platnih usluga prema korisniku platnih usluga po osnovu korišćenja kreditnih kartica ili kartica sa odloženom naplatom, ako je takav način naplate ugovoren.

U obrascu se ne iskazuju platne transakcije isplate gotovog novca sa platnog računa.

Element Neodobrene platne transakcije (624) odnosi se na transakcije izvršene bez prethodne saglasnosti korisnika platnih usluga, odnosno na platne naloge koje je izdalo lice koje postupa s namerom prevare i na izmene platnog naloga koje je izvršilo takvo lice.

Usluga iniciranja plaćanja (63) obuhvata podatke o platnim transakcijama koje su izvršene korišćenjem usluge iniciranja plaćanja i o njima izveštava pružalac usluge iniciranja plaćanja koji tu uslugu pruža, odnosno koji na zahtev korisnika platnih usluga izdaje platni nalog na teret platnog računa platioca koji se vodi kod drugog pružaoca platnih usluga.

Element Ostala plaćanja (64) obuhvata podatke o platnim transakcijama na osnovu menice, sudskih i drugih rešenja izvršnih organa i prinudne naplate.

Obrazac Platne transakcije bez platnog naloga (Prilog 7)

Platne transakcije obavljene bez platnog naloga

Sadržaj obrasca:

U obrascu Platne transakcije bez platnog naloga iskazuju se platne transakcije kojima pružalac platnih usluga odobrava ili zadužuje platni račun korisnika platnih usluga bez upotrebe platne usluge, odnosno bez platnog naloga. Takve platne transakcije su:

– prenosi novčanih sredstava korisniku platnih usluga na platni račun bez platnog naloga, ako je takav način prenosa novčanih sredstava ugovoren (npr. odobrenje kredita, plaćanje kamate, dividende i sl.);

– naplate dospelih naknada s platnog računa za usluge koje pružalac platnih usluga pruža korisniku platnih usluga ili drugih dospelih potraživanja tog pružaoca prema korisniku platnih usluga, ako je takav način naplate ugovoren (npr. naplata provizija, troškova, poreza, kamata i sl.).

Obrazac Uplata i isplata (Prilog 8)

Platne transakcije uplate i isplate gotovog novca

Sadržaj obrasca:

U obrascu Uplata i isplata iskazuju se platne transakcije uplate i isplate gotovog novca na svoj platni račun i sa svog platnog računa upotrebom platnog naloga, uključujući i slučajeve kada se platna kartica koristi isključivo za identifikaciju korisnika platnih usluga, kao i slučajeve kada se uplata, odnosno isplata vrši na drugi dostupan način (npr. korišćenjem tokena generisanog u okviru aplikacije mobilnog bankarstva i sl.).

Transakcije uplate i isplate gotovog novca preko ATM uređaja obuhvataju transakcije kod kojih se automatski, bez ručne intervencije, vrši uplata gotovog novca na platni račun, odnosno isplata gotovog novca s platnog računa korisnika.

Transakcije uplate i isplate gotovog novca preko šaltera obuhvataju gotovinske transakcije koje podrazumevaju ručnu, odnosno naknadnu obradu gotovine, za razliku od transakcija koje se automatski izvršavaju putem ATM uređaja.

Uplata na platni račun na šalteru (81) obuhvata platne transakcije uplate gotovog novca na svoj platni račun na šalteru pružaoca platnih usluga, uključujući i polaganje gotovine u zapečaćenoj kesi, preko kompanija za transport gotovine i putem noćnog trezora.

Uplata na platni račun preko ATM-a (82) obuhvata platne transakcije uplate gotovog novca na ATM uređajima, kada se uplata vrši direktno na platni račun korisnika.

Isplata s platnog računa na šalteru (83) obuhvata platne transakcije isplate sa svog platnog računa na šalteru pružaoca platnih usluga.

Isplata s platnog računa preko ATM-a (84) obuhvata platne transakcije isplate gotovog novca na ATM uređajima, kada se isplata vrši direktno s platnog računa korisnika, bez obzira na to da li se gotov novac isplaćuje vlasniku platnog računa ili licu kome je taj vlasnik odobrio isplatu tog novca.

U obrascu se ne iskazuju transakcije isplata gotovog novca:

– pri prijemu novčane doznake ili uputnice,

– preko bankomata platnim karticama i/ili platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici,

– preko POS terminala za podizanje gotovog novca.

Obrazac Ček (Prilog 9)

Platne transakcije obavljene čekom

Sadržaj obrasca:

U obrascu Ček iskazuju se:

– čekovi podneti na naplatu i

– isplate gotovog novca čekom.

U obrascu se ne iskazuju čekovi koji su izdati, ali nisu podneti na naplatu.

Element Prevarne platne transakcije obavljene čekom (92) obuhvata transakcije obavljene čekom koje su posledica prevare ili zloupotrebe u izveštajnom periodu kada je slučaj prevare prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je pružalac platne usluge izdavanja čeka otkrio prevarnu transakciju za:

– platni nalog koji je izdalo lice koje postupa s namerom prevare,

– izmene platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare,

– manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare.

Obrazac Internet kupovina (Prilog 10)

Platne transakcije kupovine robe
i usluga preko interneta

Sadržaj obrasca

U obrascu Internet kupovina pružalac platnih usluga platioca iskazuje podatke o ukupnom broju i vrednosti platnih transakcija izvršenih u toku izveštajnog perioda kojima su korisnici platnih usluga izvršili kupovinu robe ili usluga preko interneta – korišćenjem platne kartice i elektronskog novca i transferom odobrenja.

Vrednost platnih transakcija iskazuje se u valuti u kojoj se roba, odnosno usluge prodaju na toj internet stranici.

Broj i vrednost platnih transakcija u stranim valutama iskazuju se posebno za svaku valutu, sa alfanumeričkom oznakom valute.

Element Upotrebom platne kartice (101) obuhvata internet kupovine izvršene platnim karticama i/ili platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici.

Element Upotrebom elektronskog novca (102) obuhvata internet kupovine izvršene elektronskim novcem i/ili rešenjem za mobilno plaćanje kojim se inicira transakcija elektronskim novcem.

Element Upotrebom transfera odobrenja (103) obuhvata internet kupovine izvršene transferom odobrenja korišćenjem onlajn bankarstva, odnosno mobilnog ili elektronskog bankarstva, uključujući i transfere odobrenja koje je inicirao pružalac usluge iniciranja plaćanja kada je plaćanje inicirano putem onlajn bankarstva pružaoca platne usluge kod kojeg se vodi račun korisnika radi kupovine na internet prodajnom mestu trgovca i/ili rešenjem za mobilno plaćanje kojim se inicira transfer odobrenja.

Obrazac Elektronski novac (Prilog 11)

Vrednost elektronskog novca

Sadržaj obrasca

U obrascu Elektronski novac iskazuju se podaci o stanju elektronskog novca na poslednji dan izveštajnog perioda, po vrsti instrumenta na kojem je pohranjen i po valutama.

Obrazac Instant transfer odobrenja na prodajnom mestu – izdavaoci (Prilog 12)

Platne transakcije obavljene instant transferom odobrenja na prodajnom mestu – Izdavaoci

Sadržaj obrasca

U obrascu Instant transfer odobrenja na prodajnom mestu – Izdavaoci iskazuju se podaci o broju i vrednosti platnih transakcija instant transfera odobrenja koje su izvršene upotrebom platnog instrumenta za instant transfer odobrenja na prodajnom mestu.

U obrascu se iskazuju izvršene platne transakcije i prevarne platne transakcije po osnovu prevarnih radnji. Platne transakcije obuhvataju sve izvršene transakcije u izveštajnom periodu i unose se u kolonu Platne transakcije. Podaci u koloni Prevarne platne transakcije obuhvataju izvršene transakcije koje su posledica prevare ili zloupotrebe u izveštajnom periodu kada je slučaj prevare prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je pružalac platne usluge otkrio prevarnu transakciju za:

– platni nalog koji je izdalo lice koje postupa s namerom prevare,

– izmene platnog naloga koje je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare,

– manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare.

U obrascu se iskazuju i podaci o instant transferu odobrenja izvršenom na virtuelnom/internet prodajnom mestu.

Podatke dostavljaju izdavaoci platnog instrumenta za instant transfer odobrenja.

Instant transfer odobrenja na prodajnom mestu obuhvata platne transakcije izvršene putem:

– IPS QR kôda sa identifikacionom oznakom „PT” – koji na prodajnom mestu prezentuje trgovac;

– IPS QR kôda sa identifikacionom oznakom „PK” – koji na prodajnom mestu prezentuje platilac (kupac);

– IPS QR kôda sa identifikacionom oznakom „EK” – na virtuelnom/internet prodajnom mestu, uključujući i upotrebu tehnologije koja omogućava izvršenje instant transfera odobrenja na prodajnom mestu putem jednog uređaja (eng. deep link).

Podaci za fizička prodajna mesta trgovaca iskazuju se po metodama instant transfera odobrenja IPS „Pokaži” i/ili IPS „Skeniraj”.

Obrazac Instant transfer odobrenja na prodajnom mestu – prihvatioci (Prilog 13)

Platne transakcije obavljene instant transferom odobrenja na prodajnom mestu – Prihvatioci

Sadržaj obrasca

U obrascu Instant transfer odobrenja na prodajnom mestu – Prihvatioci, iskazuju se podaci o broju i vrednosti platnih transakcija instant transfera odobrenja izvršenih na prodajnim mestima trgovaca s kojima prihvatioci imaju ugovorenu uslugu prihvatanja instant transfera odobrenja.

U obrascu se iskazuju izvršene platne transakcije i prevarne platne transakcije po osnovu prevarnih radnji. Platne transakcije obuhvataju sve izvršene transakcije u izveštajnom periodu i unose se u kolonu Platne transakcije. Podaci u koloni Prevarne platne transakcije obuhvataju izvršene transakcije koje su posledica prevare ili zloupotrebe u izveštajnom periodu kada je slučaj prevare prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je pružalac platne usluge otkrio prevarnu transakciju za:

– platni nalog koji je izdalo lice koje postupa s namerom prevare,

– izmene platnog naloga koje je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare,

– manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo koje postupa s namerom prevare.

Podaci se za fizička prodajna mesta trgovaca iskazuju po metodama instant transfera odobrenja IPS „Pokaži” i/ili IPS „Skeniraj”.

Obrazac Novčane doznake (Prilog 14)

Platne transakcije obavljene korišćenjem usluge izvršavanja novčane doznake

Sadržaj obrasca

U obrascu Novčane doznake iskazuju se podaci o broju i vrednosti novčanih doznaka po valutama a koje dostavlja pružalac platnih usluga koji pruža uslugu izvršavanja novčane doznake (slanje ili prijem novčane doznake).

Vrednost novčanih doznaka, domaćih i međunarodnih, iskazuje se u iznosu koji je naveden u platnom nalogu, odnosno bez naplaćenih naknada pružaoca platne usluge.

Podaci u elementima koji se odnose na ukupno naplaćene naknade (1412, 1427, 1437, 1442, 1452) obuhvataju naknade koje je pružalac platnih usluga naplatio korisniku za pružanje usluge izvršavanja novčane doznake za datu kategoriju, izražene u dinarima.

Podaci u elementima koji se odnose na Prevarne platne transakcije obuhvataju izvršene transakcije koje su posledica prevare ili zloupotrebe u izveštajnom periodu kada je slučaj prevare prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je pružalac platne usluge otkrio prevarnu transakciju za:

– platni nalog koji je izdalo lice koje postupa s namerom prevare,

– izmene platnog naloga koje je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare,

– manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare.

Element Poslate novčane doznake (141) obuhvata domaću novčanu doznaku kod koje pružalac platnih usluga platioca i pružalac platnih usluga primaoca plaćanja navedenu uslugu pružaju na teritoriji Republike Srbije. Podatke dostavlja platiočev pružalac platnih usluga.

Vrednost poslatih domaćih novčanih doznaka iskazuje se samo u dinarima.

Međunarodna novčana doznaka predstavlja novčanu doznaku kod koje jedan pružalac platnih usluga pruža uslugu slanja i/ili prijema novčane doznake na teritoriji Republike Srbije, a drugi na teritoriji treće države. Obuhvaćene su i međunarodne novčane doznake izvršene posredstvom istog pružaoca platnih usluga, odnosno kod koje pružalac platnih usluga navedenu uslugu za jednog korisnika pruža na teritoriji Republike Srbije, a za istog ili drugog korisnika na teritoriji treće države. Podaci koji se iskazuju u okviru međunarodnih novčanih doznaka podeljeni su na dve grupe:

– II: međunarodne novčane doznake bez ograničenja obuhvata (ceo svet),

– III: međunarodne novčane doznake u odnosu na države i teritorije obuhvaćene SEPA područjem.

Element Poslate novčane doznake (142, 144) obuhvata međunarodnu novčanu doznaku kod koje pružalac platnih usluga platioca ovu uslugu pruža na teritoriji Republike Srbije, a pružalac platnih usluga primaoca plaćanja – na teritoriji treće države. Podatke dostavlja platiočev pružalac platnih usluga.

Element Primljena novčana doznaka (143, 145) predstavlja međunarodnu novčanu doznaku kod koje pružalac platnih usluga primaoca plaćanja ovu uslugu pruža na teritoriji Republike Srbije, a pružalac platnih usluga platioca – na teritoriji treće države. Podatke dostavlja pružalac platnih usluga primaoca plaćanja.

Element Novčane doznake poslate preko zastupnika (1425 i 1435) popunjavaju platne institucije, institucije elektronskog novca i javni poštanski operator koji ovu uslugu pružaju preko zastupnika.

Podaci koji se odnose na međunarodne novčane doznake iskazuju se u valuti u kojoj je transakcija inicirana i u dinarima. Vrednost međunarodnih novčanih doznaka u stranim valutama iskazuje se posebno za svaku valutu, sa alfanumeričkom oznakom valute.

Kada se vrednost platnih transakcija iz drugih valuta iskazuje u dinarima, za njihovo preračunavanje (iz drugih valuta u dinar) koristi se vrednost srednjeg kursa Narodne banke Srbije koji važi poslednjeg radnog dana za izveštajni period.

Obrazac Platni računi (Prilog 15)

Broj korisnika platnog računa, otvorenih i ugašenih platnih računa i izvršenih promena platnog računa

Sadržaj Obrasca

Obrazac Platni računi sadrži podatke o broju korisnika koji imaju ugovorenu uslugu otvaranja računa i ukupnom broju otvorenih računa, kao i o broju korisnika usluge pružanja informacija o računu. U obrascu su iskazani i broj platnih računa koje su u izveštajnom periodu pružaoci platnih usluga otvorili, ugasili ili za koje su odbili zahtev za otvaranje računa korisnicima platnih usluga – potrošačima i pravnim licima i preduzetnicima, kao i broj računa kojima je pristupio pružalac usluge pružanja informacija o računu.

Ako je u izveštajnom periodu za jednog korisnika platnih usluga izvršeno otvaranje, gašenje ili promena više od jednog platnog računa, u izveštaju se iskazuje podatak za svaki platni račun korisnika.

U elementu Tekući račun (151) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji imaju otvoren tekući račun. Ako je korisnik platnih usluga otvorio više računa kod pružaoca platnih usluga, u elementima se iskazuje samo jedan korisnik. U elementu se ne iskazuju podaci koji se odnose na platni račun sa osnovnim uslugama.

U elementu Platni račun sa osnovnim uslugama (152) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji imaju otvoren platni račun sa osnovnim uslugama.

U elementu Račun elektronskog novca (153) (baziranom na serveru) iskazuje se broj korisnika platnih usluga kojima je pružalac platnih usluga otvorio platni račun na kome se pohranjuje elektronski novac. Ako je korisnik platnih usluga otvorio više ovakvih računa kod pružaoca platnih usluga, u elementima se iskazuje samo jedan korisnik.

U elementu Drugi platni račun (154) iskazuje se broj korisnika platnih usluga koji imaju drugi platni račun koji nije tekući niti račun elektronskog novca. Ako je korisnik platnih usluga otvorio više ovakvih računa kod pružaoca platnih usluga, u ovom elementu iskazuje se samo jedan korisnik.

U elementima Otvoreni računi (1511, 1521, 1531, 1541) iskazuje se broj platnih računa iz određene potkategorije platnih računa (tekući, račun sa osnovnim uslugama, račun elektronskog novca, drugi platni račun) koji je u izveštajnom periodu pružalac platnih usluga otvorio korisnicima platnih usluga, bez obzira na osnov za otvaranje tih platnih računa.

U elementima Ugašeni računi (1512, 1522, 1532, 1542) iskazuje se broj platnih računa iz određene potkategorije platnih računa (tekući, račun sa osnovnim uslugama, račun elektronskog novca, drugi platni račun) koji je u izveštajnom periodu pružalac platnih usluga ugasio korisnicima platnih usluga, bez obzira na osnov za gašenje tih platnih računa.

U elementima Odbijeni zahtevi za otvaranje računa (1513, 1523, 1533, 1543) iskazuje se broj zahteva za otvaranje platnih računa iz određene potkategorije platnih računa (tekući, račun sa osnovnim uslugama, račun elektronskog novca, drugi platni račun) koje je korisnicima platnih usluga u izveštajnom periodu pružalac platnih usluga odbio, bez obzira na osnov za to odbijanje.

U elementima Ukupan broj računa (1514, 1534, 1544) iskazuje se ukupan broj otvorenih računa iz određene potkategorije platnih računa (tekući, račun elektronskog novca, drugi platni račun).

U elementu Promena platnog računa (155) novi pružalac platnih usluga iskazuje broj promena platnog računa izvršenih u izveštajnom periodu na osnovu ovlašćenja korisnika platnih usluga.

U elementu Odbijeni zahtevi za promenu platnog računa (156) novi pružalac platnih usluga iskazuje broj odbijenih zahteva za promenu platnog računa korisnika platnih usluga u izveštajnom periodu.

U elementu Usluga pružanja informacija o računu (157) iskazuje se broj korisnika platnih usluga kojima pružalac usluge pružanja informacija o računu na osnovu izričite saglasnosti tih korisnika pruža uslugu pružanja informacija o računu. O navedenom podatku izveštava pružalac usluge pružanja informacija o računu.

U elementu Pristup platnom računu koji vrši pružalac usluge pružanja informacija o računu (158) iskazuje se broj platnih računa korisnika kojima je u izveštajnom periodu najmanje jednom pristupio pružalac usluge pružanja informacija o računu. O navedenom podatku izveštava pružalac platnih usluga koji vodi račun korisnika. Ukoliko je tokom izveštajnog perioda pružalac usluge pružanja informacija o računu pristupio različitim računima istog korisnika, za potrebe izveštavanja uzima se u obzir svaki račun korisnika za koji je obezbeđen pristup. Ukoliko je tokom izveštajnog perioda više puta obezbeđen pristup istom računu, za potrebe izveštavanja iskazuje se samo jednom.

Obrazac Zahtevi za odobravanje kredita (Prilog 16)

Primljeni i odobreni zahtevi za odobravanje kredita

Sadržaj obrasca

Obrazac Zahtevi za odobravanje kredita odnosi se na platne institucije, institucije elektronskog novca i javnog poštanskog operatora koji, u skladu s propisima, mogu korisniku platne usluge odobriti kredit povezan s pružanjem platnih usluga. U elementu 161 iskazuju se podaci o ukupnom broju i vrednosti primljenih zahteva za odobrenje kredita u izveštajnom periodu, dok se u elementu 162 iskazuju podaci o broju i vrednosti zahteva za kredite koji su odobreni u izveštajnom periodu. Vrednost zahteva za odobravanje kredita iskazuje se u dinarima.

Obrazac Platne transakcije platnim karticama prema MCC kôdu (Prilog 17)

Platne transakcije inicirane platnim karticama – podela prema MCC kôdu kategorije trgovca

Sadržaj Obrasca

Obrazac Platne transakcije platnim karticama prema MCC kôdu sadrži podatke o platnim transakcijama koje su inicirane elektronski platnim karticama i platnim instrumentima zasnovanim na platnoj kartici koje je izdao pružalac platnih usluga u Republici Srbiji s podelom prema:

– MCC kôdu kategorije trgovca,

– zemlji na čijoj prihvatnoj mreži je izvršena transakcija.

U obrascu su iskazane transakcije inicirane elektronski, tj. na POS terminalu, ATM-u ili drugom fizičkom terminalu na kom je omogućeno elektronsko iniciranje plaćanja, kao i plaćanja inicirana putem platnog kanala na daljinu korišćenjem elektronskih sredstava za prenos informacija.

Za potrebe izveštavanja u okviru elementa MCC koristi se ISO 18245 standard koji se odnosi na dodelu četvorocifrenih kôdova kojima se omogućuje klasifikacije trgovaca u određene kategorije na osnovu vrste poslovanja, trgovine ili pruženih usluga.

Za potrebe izveštavanja o zemlji na čijoj prihvatnoj mreži je izvršena transakcija koristi se ISO 3166-1 standard koji sadrži šifre za reprezentaciju naziva država i njihovih oblasti.

Kada se vrednost platnih transakcija iz drugih valuta iskazuje u evrima, za njihovo preračunavanje (iz drugih valuta u evro) koristi se vrednost deviza po zvaničnom srednjem kursu koji važi poslednjeg radnog dana za izveštajni period.

U obrascu su obuhvaćene transakcije koje su izvršene putem:

– platnog kanala na daljinu,

– platnog kanala koji nije na daljinu.

Element Platni kanal na daljinu (171) obuhvata transakcije inicirane putem interneta ili korišćenjem uređaja koji omogućava komunikaciju na daljinu.

Element Platni kanal koji nije na daljinu (172) obuhvata transakcije na fizičkim terminalima, uključujući i one koji koriste beskontaktnu tehnologiju.

Obrazac Ugovori na daljinu (Prilog 18)

Broj zaključenih ugovora na daljinu po vrsti ugovorene usluge

Sadržaj obrasca:

Obrazac Ugovori na daljinu sadrži podatke o broju ugovora na daljinu i njihovom učešću u ukupno zaključenim ugovorima, i to prema vrsti usluge ugovorene zaključivanjem:

– ugovora na daljinu putem video-identifikacije korisnika,

– ugovora na daljinu na drugi elektronski način.

Ugovori na daljinu obuhvataju:

– otvaranje platnog računa;

– dozvoljeno prekoračenje;

– davanje kredita;

– štednju (a vista i oročenu);

– izdavanje platne kartice;

– ostalo.

Učešće u ukupno zaključenim ugovorima predstavlja relativno učešće broja ugovora zaključenih na daljinu za posmatranu uslugu u odnosu na ukupan broj zaključenih ugovora za istu uslugu u izveštajnom periodu. Učešće se iskazuje kao numerička vrednost u rasponu od 0 do 100, pri čemu se vrednosti odnose na procentualni udeo.

U elementu Ostalo obuhvaćeni su ugovori zaključeni na daljinu za usluge koje nisu navedene u obrascu (npr. osiguranje kredita, trajni nalog, direktno zaduženje i sl.).

Obrazac Gubici po osnovu prevarnih radnji (Prilog 19)

Gubici po osnovu prevarnih radnji u vezi s korišćenjem platnih instrumenata prema nosiocu odgovornosti

Sadržaj obrasca

U obrascu Gubici po osnovu prevarnih radnji iskazuju se ukupni gubici po osnovu prevarnih radnji u vezi s korišćenjem platnih instrumenata, podeljeni prema nosiocu odgovornosti:

– pružalac platne usluge,

– korisnik,

– ostalo.

Pružalac platne usluge podatak o nastalom gubitku dostavlja u izveštajnom periodu u kome je taj gubitak upisan u njegove poslovne knjige. U konačnom iznosu prijavljenih gubitaka nije obuhvaćen povraćaj sredstava po osnovu odštete od društava za osiguranje.

Iznos prijavljenih gubitaka iskazuje se u dinarima.

U obrascu se iskazuju ukupni gubici po platnom instrumentu na osnovu njegove upotrebe u Republici Srbiji i/ili van Republike Srbije.

Obrazac Transakcije platnim karticama i elektronskim novcem – PAK – izdavaoci (Prilog 20)

Platne transakcije obavljene platnim karticama i elektronskim novcem – Pouzdana autentifikacija korisnika – Izdavaoci

Sadržaj obrasca:

Obrazac Transakcije platnim karticama i elektronskim novcem – PAK – Izdavaoci sadrži podatke o broju i vrednosti platnih transakcija izvršenih platnim karticama i elektronskim novcem po osnovu:

– platnog kanala,

– kartičnog brenda,

– kartične funkcije,

– vrste prevarne radnje,

– izvršenja u Republici Srbiji ili van nje.

U obrascu se iskazuju izvršene platne transakcije i prevarne platne transakcije. Platne transakcije obuhvataju sve izvršene transakcije u izveštajnom periodu i unose se u kolonu Platne transakcije. Podaci u koloni Prevarne platne transakcije obuhvataju izvršene transakcije koje su posledica prevare ili zloupotrebe u izveštajnom periodu kada je slučaj prevare prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je pružalac platne usluge otkrio prevarnu transakciju za:

– platni nalog koji je izdalo lice koje postupa s namerom prevare,

– izmene platnog naloga koje je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare,

– manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare.

Podatke dostavljaju pružaoci platne usluge izdavanja platnog instrumenta.

Obrazac sadrži podatke o broju i vrednosti izvršenih platnih transakcija obavljenih platnim karticama (osim kartica s funkcijom elektronskog novca), elektronskim novcem i transakcije podizanja gotovine.

Platne transakcije obavljene platnim karticama i elektronskim novcem iskazuju izdavaoci platnih kartica i elektronskog novca iz Republike Srbije.

U obrascu se u svim pozicijama koje se odnose na platne kartice iskazuju i podaci o platnim transakcijama izvršenim platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici.

U obrascu se u pozicijama u okviru elemenata Platne transakcije obavljene platnim karticama (osim kartica s funkcijom elektronskog novca) (201) i Platne transakcije inicirane elektronskim novcem (202) iskazuju prenosi novčanih sredstava. Nisu uključene transakcije uplate i isplate novčanih sredstava preko ATM-a, niti transakcije podizanja gotovog novca uz kupovinu robe i usluga na POS terminalu, kao ni transferi odobrenja izvršeni preko ATM-a.

Platne transakcije obavljene upotrebom platnih kartica i elektronskog novca realizovane van Republike Srbije jesu platne transakcije gde je izdavalac platne kartice iz Republike Srbije, a prihvatilac platne kartice van Republike Srbije.

Vrednost platnih transakcija obavljenih platnim karticama i elektronskim novcem izvršenih primaocu plaćanja van Republike Srbije iskazuje se u evrima.

U obrascu se iskazuju platne transakcije izvršene s primenom ili bez primene PAK-a, uključujući i razloge za nekorišćenje PAK-a. Obuhvaćene platne transakcije podeljene su prema tome da li je kanal njihovog iniciranja na daljinu ili nije.

U obrascu se u elementima Platni kanal koji nije na daljinu (20111, 20121, 2024) iskazuju platne transakcije na fizičkim terminalima, uključujući i one koji koriste beskontaktnu tehnologiju.

U obrascu se u elementima Platni kanal na daljinu (20112, 20122, 2023) iskazuju platne transakcije koje su inicirane putem interneta ili uređaja koji se može koristiti za komunikaciju na daljinu.

U obrascu se u elementima Platne transakcije obavljene platnim karticama (osim kartica s funkcijom elektronskog novca) (201) i Podizanje gotovog novca (osim podizanja karticama s funkcijom elektronskog novca) (203) iskazuju platne transakcije podeljene prema kartičnom brendu i funkciji platne kartice.

U elementima DinaCard / DinaCard-UnionPay / DinaCard-Discover, za transakcije izvršene u Republici Srbiji obuhvaćene su platne transakcije izvršene DinaCard platnim karticama, dok su za transakcije izvršene van Republike Srbije obuhvaćene platne transakcije izvršene kobrendiranim DinaCard-UnionPay i/ili DinaCard-Discover platnim karticama.

Element Inicirano neelektronski (2011), u slučaju korišćenja platne kartice, obuhvata plaćanja inicirana na fizičkom terminalu primenom procedure ručnog unosa podataka (npr. imprinter) ili, u slučaju da platna kartica nije korišćena, obuhvata plaćanja inicirana na osnovu dostavljanja podataka o platnoj kartici putem pošte ili telefona (MOTO plaćanja).

Element Inicirano elektronski (2012) obuhvata plaćanja koja su inicirana na POS terminalu, ATM-u ili drugom fizičkom terminalu na kom je omogućeno elektronsko iniciranje plaćanja, kao i plaćanja inicirana putem platnog kanala na daljinu korišćenjem elektronskih sredstava za prenos informacija.

U elementu Platne transakcije obavljene elektronskim novcem (202) iskazuju se platne transakcije prenosa novčanih sredstava:

– karticama na koje se direktno pohranjuje elektronski novac,

– s računa elektronskog novca.

U okviru elementa S računa elektronskog novca (2022) iskazuju se platne transakcije obavljene karticama koje daju pristup elektronskom novcu pohranjenom na računu elektronskog novca (20221) i rešenjem za mobilno plaćanje (20222), dok se u elementu Ostalo (20223) iskazuju ostale platne transakcije obavljene elektronskim novcem.

U elementu Rešenje za mobilno plaćanje (20222) iskazuju se platne transakcije izvršene elektronskim novcem pomoću rešenja koje se koristi za iniciranje plaćanja za koje se podaci o plaćanju i instrukcija za plaćanje prenose i/ili potvrđuju putem mobilne komunikacije i tehnologije prenosa podataka korišćenjem mobilnog uređaja. Ova kategorija uključuje digitalne novčanike i druga rešenja za mobilno plaćanje kojima se iniciraju P2P (eng. person-to-person) i/ili C2B (eng. consumer-to-business) plaćanja.

U elementu P2P rešenje za mobilno plaćanje (202221) iskazuju se podaci o transakcijama izvršenim elektronskim novcem na osnovu prepoznatljivog identifikatora mobilnog plaćanja, kao što je broj mobilnog telefona ili adresa e-pošte, koji se može koristiti kao pseudonim za identifikaciju platioca i/ili primaoca plaćanja.

U elementu Podizanje gotovog novca (osim podizanja karticama s funkcijom elektronskog novca) (203) iskazuju se platne transakcije podizanja novca na bankomatu ili na šalteru pružaoca platne usluge korišćenjem kartica s funkcijom uplate/isplate gotovog novca. U elementu se iskazuju i transakcije isplate novčanih sredstava preko POS terminala. U elementu se ne iskazuju transakcije podizanja gotovog novca ako je na šalteru pružaoca platne usluge platna kartica korišćena isključivo radi identifikacije.

Obrazac Transakcije platnim karticama – PAK – prihvatioci (Prilog 21)

Platne transakcije obavljene platnim karticama – pouzdana autentifikacija korisnika – prihvatioci

Sadržaj obrasca:

Obrazac Transakcije platnim karticama – PAK – prihvatioci sadrži podatke o broju i vrednosti platnih transakcija po osnovu prevarnih radnji na prihvatnoj mreži pružaoca platnih usluga u Republici Srbiji po osnovu:

– platnog kanala,

– kartičnog brenda,

– kartične funkcije,

– tipa prevarne radnje,

– upotrebe platnih kartica (osim kartica s funkcijom elektronskog novca) koje je izdao pružalac platnih usluga iz Republike Srbije,

– upotrebe platnih kartica (osim kartica s funkcijom elektronskog novca) koje je izdao pružalac platnih usluga van Republike Srbije.

U obrascu se iskazuju izvršene platne transakcije i prevarne platne transakcije po osnovu prevarnih radnji. Platne transakcije obuhvataju sve izvršene transakcije u izveštajnom periodu i unose se u kolonu Platne transakcije. Podaci u koloni Prevarne platne transakcije obuhvataju izvršene transakcije koje su posledica prevare ili zloupotrebe u izveštajnom periodu kada je slučaj prevare prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je pružalac platne usluge otkrio prevarnu transakciju za:

– platni nalog koji je izdalo lice koje postupa s namerom prevare,

– izmene platnog naloga koje je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare,

– manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare.

Podatke dostavljaju pružaoci platne usluge prihvatanja platnog instrumenta.

U obrascu se u svim pozicijama koje se odnose na platne kartice iskazuju i podaci o platnim transakcijama izvršenim platnim karticama i/ili platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici. Nisu uključene transakcije uplate i isplate novčanih sredstava preko ATM-a, niti transakcije podizanja gotovog novca uz kupovinu robe i usluga na POS terminalu, kao ni transferi odobrenja izvršeni preko ATM-a.

U obrascu se iskazuju platne transakcije koje su izvršene primenom ili bez primene PAK-a, uključujući i razloge za nekorišćenje PAK-a. Obuhvaćene platne transakcije podeljene su prema tome da li je njihov kanal iniciranja na daljinu ili nije.

U elementu Platne transakcije obavljene platnim karticama (osim kartica s funkcijom elektronskog novca) (211) pružalac platnih usluga iskazuje broj i vrednost platnih transakcija na svojoj prihvatnoj mreži.

Element Inicirano neelektronski (2111), u slučaju korišćenja platne kartice, obuhvata plaćanja inicirana na fizičkom terminalu primenom procedure ručnog unosa podataka (npr. imprinter) ili, u slučaju da platna kartica nije korišćena, obuhvata plaćanja inicirana na osnovu dostavljanja podataka o platnoj kartici putem pošte ili telefona (MOTO plaćanja).

Element Inicirano elektronski (2112) obuhvata plaćanja koja su inicirana na POS terminalu, ATM-u ili drugom fizičkom terminalu na kom je omogućeno elektronsko iniciranje plaćanja, kao i plaćanja inicirana putem platnog kanala na daljinu korišćenjem elektronskih sredstava za prenos informacija.

U obrascu se u elementima Platni kanal koji nije na daljinu (21111, 21121) iskazuju platne transakcije na fizičkim terminalima, uključujući i terminale koji koriste beskontaktnu tehnologiju.

U obrascu se u elementima Platni kanal na daljinu (21112, 21122) iskazuju platne transakcije koje su inicirane putem interneta ili uređaja koji se može koristiti za komunikaciju na daljinu.

U obrascu se iskazuju platne transakcije podeljene prema kartičnom brendu i funkciji platne kartice.

U elementima DinaCard / DinaCard-UnionPay / DinaCard-Discover / UnionPay / Discover, za transakcije platnim karticama koje je izdao pružalac platnih usluga iz Republike Srbije obuhvaćene su platne transakcije izvršene DinaCard i/ili kobrendiranim DinaCard-UnionPay i DinaCard-Discover platnim karticama, dok su za transakcije platnim karticama koje je izdao pružalac platnih usluga van Republike Srbije obuhvaćene platne transakcije izvršene UnionPay/Discover platnim karticama.

Obrazac Evidencija zloupotreba i prevara (Prilog 22)

Evidencija zloupotreba i prevara

Sadržaj obrasca:

Obrazac Evidencija zloupotreba i prevara sadrži podatke o broju i vrednosti platnih transakcija po osnovu zloupotreba i prevara, razvrstanih po osnovu:

– identiteta platioca,

– platnog kanala,

– tipa prevarne radnje,

– izvršenja u Republici Srbiji ili van nje.

U obrascu se odvojeno iskazuju neodobrene platne transakcije i platne transakcije nastale usled manipulacije platiocem koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare. Podaci koji se odnose na neodobrene platne transakcije obuhvataju platne naloge koje je izdalo lice koje postupa s namerom prevare i izmenu platnog naloga koju je izvršilo takvo lice – kada je slučaj zloupotrebe prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je taj pružalac otkrio transakciju nastalu usled zloupotrebe. Podaci koji se odnose na odobrene platne transakcije obuhvataju manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare, kada je slučaj prevare prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je taj pružalac otkrio slučaj prevare.

Podatke dostavljaju pružaoci platne usluge izdavanja platnog instrumenta.

Platne transakcije obavljene upotrebom platnih kartica realizovane van Republike Srbije jesu platne transakcije kod kojih je izdavalac platne kartice iz Republike Srbije, a prihvatilac platne kartice van Republike Srbije.

U obrascu se odvojeno od platnih transakcija izvršenih platnom karticom dostavljaju podaci o platnim transakcijama izvršenim platnim instrumentom zasnovanim na platnoj kartici – preko aplikacije mobilnog/elektronskog bankarstva i digitalnog novčanika.

U obrascu se odvojeno iskazuju zloupotrebe platne kartice koje su izvršene primenom ili bez primene PAK. Obuhvaćene platne transakcije podeljene su prema tome da li je njihov kanal iniciranja na daljinu ili nije.

U obrascu se neodobrene transakcije prema vrsti zloupotrebe svrstavaju prema zloupotrebi koja je prva u uzročno-posledičnom nizu događaja koji su doveli do odliva sredstava s računa korisnika.

U obrascu se transakcije nastale usled manipulacije platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare svrstavaju prema pretežnim karakteristikama manipulacije.

U elementu Neodobrene platne transakcije (221) pružalac platnih usluga iskazuje broj i vrednost neodobrenih platnih transakcija. Ukupan iznos neodobrenih platnih transakcija predstavlja zbir elemenata Izdavanje platnog naloga koje je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare (2211) i Izmene platnog naloga koje je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare (2212).

Element Zloupotreba platne kartice na daljinu (221111) obuhvata platne transakcije koje su inicirane putem interneta ili uređaja koji se može koristiti za komunikaciju na daljinu.

Element Zloupotreba platne kartice uz fizičko prisustvo platne kartice (221112) obuhvata platne transakcije na fizičkim terminalima, uključujući i one koji koriste beskontaktnu tehnologiju.

U elementima Smishing (22111111, 22111121, 221121 i 221131) unose se podaci o neodobrenim platnim transakcijama za čije je izvršenje lice koje postupa s namerom prevare od korisnika pribavilo podatke putem SMS poruke, odnosno putem tekstualne poruke na nekoj od aplikacija za dopisivanje i razgovor (npr. Viber, WhatsApp, Telegram).

U elementima Vishing (22111112, 22111122, 221122 i 221132) unose se podaci o neodobrenim platnim transakcijama za čije je izvršenje lice koje postupa s namerom prevare od korisnika pribavilo podatke putem telefonskog poziva, odnosno putem poziva na nekoj od aplikacija za dopisivanje (npr. Viber, WhatsApp, Telegram).

U elementima E-mail phishing (22111113, 22111123, 221123 i 221133) unose se podaci o neodobrenim platnim transakcijama za čije je izvršenje lice koje postupa s namerom prevare od korisnika pribavilo podatke putem elektronske pošte.

U elementima Spear phishing (22111114, 22111124, 221124 i 221134) unose se podaci o neodobrenim platnim transakcijama za čije je izvršenje lice koje postupa s namerom prevare od korisnika pribavilo podatke putem elektronske pošte, pozivajući se na individualizovana svojstva korisnika poput njegovog radnog mesta, ličnih i poslovnih poznanstava i sl.

U elementima Spoofing (22111115, 22111125, 221125 i 221135) unose se podaci o neodobrenim platnim transakcijama za čije je izvršenje lice koje postupa s namerom prevare od korisnika pribavilo podatke putem lažnog sajta koji izgleda isto ili približno isto kao sajt stvarnog trgovca, institucije ili organizacije ili drugi sajt koji je korisnik nameravao da poseti.

U elementima Digital skimming (22111116, 22111126, 221126 i 221136) unose se podaci o neodobrenim platnim transakcijama za čije je izvršenje lice koje postupa s namerom prevare od korisnika pribavilo podatke putem štetnog/zlonamernog softvera (malware) koji je namenjenjen kompromitaciji podataka korisnika pohranjenih na računaru ili telefonu.

Element Falsifikovanje platne kartice (Skimming) na prodajnom mestu (2211123) i na bankomatu (2211124) podrazumeva upotrebu falsifikovane platne kartice u fizičkom obliku.

Element Krađa platne kartice pri izdavanju (2211125) podrazumeva transakciju izvršenu platnom karticom koja je protivpravno pribavljena nakon izdavanja, a pre nego što ju je njen legitimni korisnik preuzeo.

Element Zloupotreba aplikacije mobilnog/elektronskog bankarstva (22112) podrazumeva transakciju koju je putem aplikacije mobilnog ili elektronskog bankarstva izvršilo lice koje postupa s namerom prevare a koje je aplikaciju instaliralo na uređaju koji ne pripada korisniku.

Element Zloupotreba digitalnih novčanika (22113) podrazumeva transakciju koju je putem digitalnog novčanika izvršilo lice koje postupa s namerom prevare a koje je aplikaciju instaliralo na uređaju koji ne pripada korisniku.

Element Elektronskim putem (2221) kod Manipulacije platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare – podrazumeva transakcije izvršene putem aplikacije mobilnog ili elektronskog bankarstva.

Element Lično u poslovnici banke (2222) kod Manipulacije platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare – podrazumeva transakcije kod kojih je korisnik lično u poslovnici banke.

Element Presretnuta poslovna imejl komunikacija (22211, 22221) podrazumeva autorizovani platni nalog koji korisnik izdaje banci u uverenju da vrši plaćanje poslovnom partneru, pri čemu je njegovu komunikaciju s tim partnerom presrelo lice koje postupa s namerom prevare.

Element Investiciona prevara (22212, 22222) podrazumeva autorizovani platni nalog koji korisnik izdaje banci u uverenju da vrši plaćanje radi ulaganja u virtuelne valute, hartije od vrednosti ili drugi finansijski instrument ili robu, kada ga na to navede lice koje postupa s namerom prevare.

Element Lažno predstavljanje (22213, 22223) podrazumeva autorizovani platni nalog koji korisnik izdaje banci u uverenju da vrši plaćanje licu čiji identitet zloupotrebljava lice koje postupa s namerom prevare.

Element Romantična prevara (222131, 222132) podrazumeva autorizovani platni nalog koji korisnik izdaje banci u uverenju da vrši plaćanje ka osobi s kojom postoji emocionalna povezanost, a čiji identitet u komunikaciji s korisnikom zloupotrebljava lice koje postupa s namerom prevare.

Element Prevara sa unapred plaćenim taksama (222132, 222232) podrazumeva autorizovani platni nalog koji korisnik izdaje banci u uverenju da vrši plaćanje unapred za neku uslugu ili dobit koja zapravo nikada ne bude isporučena, odnosno za ostvarenje prava koje mu navodno pripada, a koje nikada ne bude ostvareno.

Element Prevara sa bezbednim računom (222133, 222233) podrazumeva autorizovani platni nalog koji korisnik izdaje banci u uverenju da radi bezbednosti premešta novac sa svog računa na navodno bezbedan račun, koji kontroliše lice koje postupa s namerom prevare, a koje je korisnika ubedilo da je zaposleni banke, policije ili drugo lice.

Element Ostalo (222134, 222234) podrazumeva autorizovani platni nalog koji korisnik izdaje banci u uverenju da plaćanje vrši licu čiji identitet zloupotrebljava lice koje postupa s namerom prevare, a koji nema odlike Romantične prevare, Prevare sa unapred plaćenim taksama niti Prevare sa bezbednim računom.

Obrazac SEPA – Platne transakcije platnim nalozima – PAK (Prilog 23)

Platne transakcije obavljene platnim nalozima putem SEPA pravila za izvršavanje platnih transakcija – Pouzdana autentifikacija korisnika

Sadržaj obrasca:

Obrazac SEPA – Platne transakcije platnim nalozima – PAK sadrži podatke o broju i vrednosti platnih transakcija koje inicira:

– korisnik platnih usluga prema bilo kom korisniku platnih usluga ili pružaocu platnih usluga,

– pružalac platnih usluga prema korisniku platnih usluga koji nije pružalac platnih usluga.

Obrascem su obuhvaćene platne transakcije koje su izvršene posredstvom SEPA pravila za izvršavanje platnih transakcija. Transferi odobrenja izvršavaju se posredstvom pravila za izvršavanje SEPA Credit Transfer (polja u okviru grupa 231231 i 231241) i SEPA Instant Credit Transfer (polja u okviru grupa 231232 i 231242). Direktna zaduženja izvršavaju se posredstvom pravila za izvršavanje SEPA Direct Debit Core (polja u okviru grupa 23341 i 23351) i SEPA Direct Debit B2B (polja u okviru grupa 23342 i 23352). Pored toga, obrascem su obuhvaćene i primljene platne transakcije posredstvom SEPA pravila za izvršavanje transfera odobrenja (polja u okviru grupe 232) i direktnih zaduženja (polja u okviru grupe 234).

Vrednost izvršenih transakcija iskazuje se u evrima.

U obrascu se iskazuju izvršene platne transakcije i prevarne platne transakcije po osnovu prevarnih radnji. Platne transakcije obuhvataju sve izvršene transakcije u izveštajnom periodu i unose se u kolonu Platne transakcije. Podaci u koloni Prevarne platne transakcije obuhvataju izvršene transakcije koje su posledica prevare ili zloupotrebe u izveštajnom periodu kada je slučaj prevare prijavljen pružaocu platne usluge, odnosno kada je pružalac platne usluge otkrio prevarnu transakciju za:

– platni nalog koji je izdalo lice koje postupa s namerom prevare,

– izmene platnog naloga koje je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare,

– manipulaciju platiocem radi izdavanja platnog naloga koju je izvršilo lice koje postupa s namerom prevare.

U obrascu se iskazuju:

– platne transakcije koje se obavljaju između platnih računa koji se vode kod različitih pružalaca platnih usluga i koje se izvršavaju preko drugog pružaoca platnih usluga ili preko platnog sistema,

– platne transakcije koje se obavljaju između platnih računa koji se vode kod istog pružaoca platnih usluga i koje se izvršavaju interno kod tog pružaoca platnih usluga.

U obrascu se ne iskazuju platne transakcije koje pružalac platnih usluga obavlja prema drugom pružaocu platnih usluga:

– u svoje ime i za svoj račun,

– u ime drugog pružaoca platnih usluga, a za račun korisnika platnih usluga.

Obrazac sadrži podatke o broju i vrednosti izvršenih platnih transakcija obavljenih transferom odobrenja i direktnim zaduženjem.

U obrascu se iskazuju platne transakcije koje su izvršene primenom ili bez primene PAK-a, uključujući i razloge za nekorišćenje PAK-a. Obuhvaćene platne transakcije podeljene su prema tome da li je njihov kanal iniciranja na daljinu ili nije.

U obrascu se u elementu Platni kanal na daljinu (23123) iskazuju platne transakcije koje su inicirane putem interneta ili uređaja koji se može koristiti za komunikaciju na daljinu.

U obrascu se u elementu Platni kanal koji nije na daljinu (23124) iskazuju platne transakcije na fizičkim terminalima, uključujući i terminale koji koriste beskontaktnu tehnologiju.

Element transfer odobrenja [poslato] (231) obuhvata poslate transfere odobrenja, dok element transfer odobrenja [primljeno] (232) obuhvata primljene transfere odobrenja.

Transfer odobrenja [poslato] (231) obuhvata sledeće platne transakcije:

– uplate gotovog novca na platni račun koju obavlja platilac koji nije vlasnik tog računa,

– prenos novčanih sredstava s platnog računa na platni račun.

Transfer odobrenja može biti iniciran u papirnoj i elektronskoj formi.

Transfer odobrenja iniciran u papirnoj formi obuhvata platne transakcije inicirane na šalteru pružaoca platne usluge.

Elektronski transfer odobrenja može biti iniciran kao pojedinačni platni nalog ili grupni platni nalog. Grupni platni nalozi transfera odobrenja (specifikacija naloga) inicirani su od jednog platioca prema više primaoca plaćanja. Kod grupnih platnih naloga svaki platni nalog broji se pojedinačno kada se iskazuje broj platnih transakcija. Transferi odobrenja izvršeni pojedinačnim platnim nalogom i grupnim platnim nalozima međusobno su isključivi.

Transfer odobrenja iniciran elektronski kao pojedinačan platni nalog obuhvata platne transakcije prenosa novčanih sredstava koje su obavljene:

– korišćenjem onlajn bankarstva;

– preko bankomata ili drugih terminala koji omogućavaju izvršenje transfera odobrenja;

– korišćenjem rešenja za mobilno plaćanje.

U obrascu se ne iskazuju platne transakcije uplate gotovog novca na platni račun obavljene u svoje ime i za svoj račun, odnosno korišćenjem internog obrasca pružaoca platnih usluga.

Prema kanalu iniciranja izvršena je podela na transfer odobrenja iniciran na daljinu, odnosno putem onlajn bankarstva ili rešenja za mobilno plaćanje i na transfer odobrenja iniciran putem bankomata ili drugih terminala, što se smatra transferom koji nije iniciran na daljinu.

U elementu Onlajn bankarstvo (231221) iskazuju se platne transakcije inicirane sa platforme onlajn bankarstva pružaoca platnih usluga korišćenjem usluga elektronskog (2312212) i mobilnog bankarstva (2312213) pružaoca platnih usluga koji vodi račun korisnika, kao i platne transakcije koje je inicirao pružalac usluge iniciranja plaćanja (2312214) kod kojih je na zahtev korisnika platnih usluga platni nalog iniciran korišćenjem usluge iniciranja plaćanja koju pruža pružalac usluge iniciranja plaćanja (koji nije pružalac platnih usluga koji vodi račun korisnika).

Element Kupovina na internetu (2312211) obuhvata plaćanja na internet prodajnim mestima inicirana putem onlajn bankarstva, uključujući transfere odobrenja koje je pružalac usluge iniciranja plaćanja inicirao putem onlajn bankarstva pružaoca platne usluge kod kojeg se vodi račun korisnika radi kupovine na internet prodajnom mestu trgovca.

Element Rešenje za mobilno plaćanje (231223) predstavlja rešenje koje se koristi za iniciranje plaćanja korišćenjem transfera odobrenja za koje se podaci o plaćanju i instrukcija za plaćanje prenose i/ili potvrđuju putem mobilne komunikacije i tehnologije prenosa podataka korišćenjem mobilnog uređaja. Ova kategorija uključuje digitalne novčanike i druga rešenja za mobilno plaćanje kojima se iniciraju P2P (eng. person-to-person) i/ili C2B (eng. consumer-to-business) plaćanja izvršena na daljinu. U elementu nisu obuhvaćene transakcije izvršene aplikacijom mobilnog bankarstva.

U elementu P2P rešenje za mobilno plaćanje (2312231) iskazuju se podaci o transakcijama izvršenim transferom odobrenja na osnovu prepoznatljivog identifikatora mobilnog plaćanja, kao što je broj mobilnog telefona ili adresa e-pošte, koji se može koristiti kao pseudonim za identifikaciju platioca i/ili primaoca plaćanja.

U elementu Trajni nalog (231224) iskazuje se instrukcija koju platilac daje pružaocu platnih usluga kod kog ima otvoren platni račun za izvršavanje transfera odobrenja, u redovnim vremenskim razmacima ili na unapred utvrđene datume.

U elementu Ostalo (2313) iskazuju se transferi odobrenja koji nisu inicirani elektronskim niti papirnim nalogom (npr. plaćanja inicirana na osnovu dostavljanja podataka o nalogu putem pošte ili telefona – MOTO plaćanja).

Element direktno zaduženje [poslato] (233) obuhvata poslata direktna zaduženja, dok element direktno zaduženje [primljeno] (234) obuhvata primljena direktna zaduženja.

Direktno zaduženje [poslato] (233) obuhvata sve pojedinačne platne transakcije, bez obzira na to da li je saglasnost za direktno zaduženje data za jednu ili niz platnih transakcija (jednokratno ili višekratno direktno zaduženje). U slučaju višekratnog direktnog zaduženja, svako plaćanje broji se kao jedna platna transakcija.

Direktno zaduženje može biti inicirano kao pojedinačni platni nalog ili kao grupni platni nalozi. Kod grupnih platnih naloga (specifikacija naloga) – svaki platni nalog broji se pojedinačno kada se iskazuje broj platnih transakcija. Ove dve kategorije su međusobno isključive.

Element Saglasnost data putem elektronskog ovlašćenja (2334) obuhvata direktna zaduženja za koja je saglasnost data korišćenjem funkcionalnosti elektronskog ovlašćenja u okviru SEPA šeme.

Element Saglasnost data u drugim oblicima (2335) obuhvata direktna zaduženja za koja je platilac dao saglasnost u neelektronskom obliku. U slučaju da pružalac platne usluge nije uključen u obezbeđivanje ovlašćenja ili da pružalac platne usluge ne može da dobije informacije o formi date saglasnosti, direktno zaduženje uključuje se u ovaj element.

Elementi Neodobrene platne transakcije (233411, 233421, 233511, 233521) odnose se na transakcije izvršene bez prethodne saglasnosti korisnika platnih usluga, odnosno na platne naloge koje je izdalo lice koje postupa s namerom prevare i izmene platnog naloga koje je izvršilo takvo lice.

Usluga iniciranja plaćanja (235) obuhvata podatke o platnim transakcijama izvršenim korišćenjem usluge iniciranja plaćanja i o njima izveštava pružalac usluge iniciranja plaćanja koji pruža uslugu iniciranja plaćanja, odnosno koji na zahtev korisnika platnih usluga izdaje platni nalog na teret platnog računa platioca koji se vodi kod drugog pružaoca platnih usluga.

Obrazac SEPA – Platne transakcije – vrednosna kategorija i naknade (Prilog 24)

Platne transakcije obavljene platnim nalozima putem SEPA pravila za izvršavanje platnih transakcija – naknade za vrednosni opseg

Sadržaj obrasca:

Obrazac SEPA – Platne transakcije – vrednosna kategorija i naknade sadrži podatke o broju i vrednosti platnih transakcija koje inicira:

– korisnik platnih usluga prema bilo kom korisniku platnih usluga ili pružaocu platnih usluga,

– pružalac platnih usluga prema korisniku platnih usluga koji nije pružalac platnih usluga.

Obrascem su obuhvaćene platne transakcije izvršene posredstvom SEPA pravila za izvršavanje platnih transakcija. Transferi odobrenja izvršavaju se posredstvom pravila za izvršavanje SEPA Credit Transfer (polja u okviru grupa 2411 i 2421) i SEPA Instant Credit Transfer (polja u okviru grupa 2412 i 2422), a podeljeni su na poslate (polja u okviru grupe 241) i primljene transfere odobrenja (polja u okviru grupe 242). Direktna zaduženja izvršavaju se posredstvom pravila za izvršavanje SEPA Direct Debit Core (polja u okviru grupa 2431 i 2441) i SEPA Direct Debit B2B (polja u okviru grupa 2432 i 2442), a podeljena su na poslata (polja u okviru grupe 243) i primljena direktna zaduženja (polja u okviru grupe 244).

Vrednost izvršenih platnih transakcija iskazuje se u iznosu koji je naveden u platnom nalogu, odnosno bez naplaćenih naknada pružaoca platnih usluga i iskazuje se u evrima.

Platni instrumenti (transfer odobrenja i direktno zaduženje) podeljeni su u sledeće vrednosne kategorije:

– do 99,99 evra,

– od 100 do 999,99 evra,

– od 1.000 do 4.999,99 evra,

– od 5.000 do 9.999,99 evra,

– od 10.000 do 14.999,99 evra,

– od 15.000 do 49.999,99 evra,

– preko 50.000 evra.

Za svaki platni instrument iskazuje se visina ukupne naplaćene naknade za datu vrednosnu kategoriju, izražene u dinarima.

Obrazac Bankomati (Prilog 25)

Lokacije i funkcionalnosti bankomata

Sadržaj obrasca:

Obrazac Bankomati sadrži podatke o lokacijama i funkcionalnostima bankomata na teritoriji Republike Srbije.

Obrascem je obuhvaćena identifikaciona oznaka uređaja, kao i podaci koji bliže definišu lokaciju uređaja, kao što su adresa, opština, poštanski broj, geografska dužina i širina. Adresa sadrži podatak o ulici i broju objekta u kom se bankomat nalazi. Za potrebe izveštavanja o geografskoj dužini i širini lokacije bankomata koristi se decimalni zapis.

Funkcionalnosti koje su dostupne na uređaju razvrstavaju se na sledeći način:

– isplata gotovine u valuti RSD,

– isplata gotovine u stranoj valuti,

– uplata gotovine u valuti RSD,

– uplata gotovine u stranoj valuti,

– transfer odobrenja.

Za označavanje dostupnih funkcionalnosti na uređaju koristi se oznaka „DA”.

Obrazac Prodajna mesta (Prilog 26)

Lokacije i struktura prodajnih mesta

Sadržaj obrasca:

Obrazac Prodajna mesta sadrži podatke o lokaciji i strukturi prodajnih mesta na teritoriji Republike Srbije.

Obrascem su obuhvaćeni podaci koji se odnose na akceptanta platnog instrumenta, odnosno njegov matični broj, naziv i veličinu. Pored toga, u obrascu se iskazuju i podaci koji se odnose na uređaje/tehničko-tehnološka rešenja koja omogućavaju kupovinu robe i usluga i/ili podizanje gotovog novca (npr. POS terminale), uključujući njihovu dostupnost, koji obuhvataju:

– naziv prodajnog mesta,

– tip prodajnog mesta (fizičko ili internet),

– adresu (ulica i broj),

– opštinu,

– poštanski broj,

– MCC kôd,

– prihvatanje instant plaćanja,

– prihvatanje platnih kartica i/ili platnih instrumenata zasnovanih na platnoj kartici,

– prihvatanje elektronskog novca,

– podizanje gotovine uz kupovinu.

Za potrebe dostavljanja podataka o MCC kôdu koristi se ISO 18245 standard, koji se odnosi na dodelu četvorocifrenih kôdova koji se koriste za omogućavanje klasifikacije trgovaca u određene kategorije na osnovu vrste poslovanja, trgovine ili pruženih usluga.

Za označavanje dostupnosti platnih instrumenata za kupovinu robe i usluga na prodajnom mestu koristi se oznaka „DA”.

U obrascu se iskazuje broj naplatnih mesta (uređaja/tehničko-tehnoloških rešenja) za prihvatanje instant plaćanja, platnih kartica i/ili platnih instrumenata zasnovanih na platnoj kartici i elektronskog novca.